Please enable JavaScript.

Coggle requires JavaScript to display documents.

Duyu Organları - Coggle Diagram

- - - - EPİDERMİS
        Çok katlı, yassı epitelden meydana gelir. Korun ve malpighi tabakası olmak üzere iki kısımdan oluşur.
        KORUN TABAKASI Epidermisin en üst kısmı olup, ölü hücrelerden oluşur ve alttaki dokuları, dış etkilerden vücudu korur.
        -Korun tabakasının kalınlaşması ile oluşan keratin tabakasından saç, tırnak ve kıl yapılar meydana gelir.
        MALPİGHİ TABAKASI Canlı hücrelerden oluşur ve korun tabakasının altında yer alır.
        -Bu tabakada bulunan melanosit hücrelerinin ürettiği melanin pigmenti hem deriye renk verir hem de vücudu güneşin zararlı ışınlarından korur.
      - Epidermiste kan damarları yoktur. Bu nedenle beslenmesini alttaki bağ dokuda yer alan kan damarlarından sızan besinleri alarak difüzyonlar gerçekleştirir.
      - DERMİS
        Kan damarları, sinir uçları, yağ ve ter bezleri, kıl kökleri, duyu reseptörleri, elastik ve kollajen lifler bu tabakada bulunur.
        Kan damarları derinin beslenmesini, yağ bezleri derinin nemli kalmasını, ter bezleri ise vücut ısısının ayarlanmasını sağlar.
        
        Dermiste çeşitli reseptörler bulunur. -Meissner Cisimcikleri- Merkel Diskleri - Dokunmaya duyarlı reseptörlerdir.
        -Pacini Cisimciği - Basınca duyarlıdır. Bir cismin ağırlığının algılanmasında rol alır.
        -Krause Cisimciği Soğuğa duyarlıdır.
        -Ruffini Cisimciği Sıcağa duyarlıdır.
        Serbest Sinir Uçları Ağrı ve acı duyusunun alınmasında rol oynar. İğne batan birinin elinin acımasının nedeni iğnenin doğrudan bu serbest uçlara değmesidir.
        
        Krause ve Ruffini cisimciği termoreseptörler, Meissner, Merkel diskleri, ve Paccini cisimciği mekanoreseptörlerdir. Bu reseptörler tüm vücuda dağılmış haldedir ancak dağılımları homojen değildir.
        
        DERİNİN GÖREVLERİ -Vücudu kimyasal, fiziksel, ve biyolojik etkilere karşı korur.
        -Mikroorganizmaların vücuda girişini önler.
        -Terleme yoluyla tuz, üre, su gibi maddeleri atarak boşaltıma yardımcı olur.
        -Vücut sıcaklığının sabit tutulmasında yardımcı olur.
        -Dokunma duyusunun algılanmasında yardımcı olur.
        -Güneş ışınlarının etkisiyle D vitamini öncüsünden D vitamini sentezini gerçekleştirir.
- - - - Damar Tabaka(Koroid)
        -Sert tabakanın altında yer alır.
        -Damar tabakada kan damarları ve pigmentler bulunur. Kan damarları gözün beslenmesini sağlar. Pigmentler ise fazla ışığı emerek görüntünün net oluşmasını sağlar.
        -Damar tabaka, gözün ön kısmında farklılaşarak düz kaslardan oluşan irisi meydana getirir.
        -İrisin ortasında bulunan ve göze ışığın girmesini sağlayan açıklığa göz bebeği denir. İrisin yapısında bulunan düz kasların kasılıp gevşemesiyle göz bebeğinin büyüklüğü değişir.
        -İrisin arkasında ince kenarlı göz merceği bulunur. Göz merceği ışığı İKİNCİ kere kırarak ışığın ağ tabaka üzerindeki bir noktada toparlanmasını sağlar.
        Damar tabaka, irisin etrafında kalınlaşarak kirpiksi cismi oluşturur. Göz merceği asıcı bağlar(mercek bağları) denilen yapı ile kirpiksi cisme bağlanır. Kirpiksi cisim ve asıcı bağlar göz merceğinin kalınlığını ayarlar.
        Hangi uzaklıkta olursa olsun cismin retina üzerine düşürülmesi(sarı benek üzerine düşürülmesi) için göz merceğinin kalınlığının ayarlanmasına göz uyumu denir.
        Göz Uyumu
        -Yakındaki bir cisme bakarken,
        -Kirpiksi cisim kasılır,
        asıcı bağlar gevşer,
        mercek kalınlaşır,
        göz bebeği küçülür.
        merceğin kırıcılığı artar.
        (uzaktaki bir cisme bakarken zıttı geçerlidir.)
        
        Gözün iç kısmında üç boşluk bulunur. Saydam tabaka ile iris arasındaki boşluğa ön oda,
        iris ile mercek arasındaki boşluğa arka oda denir.
        Ön oda ve arka oda kirpiksi cisim tarafından salgılanan bir sıvı ile doludur. Bu sıvı kornea ve merceğin beslenmesini sağlar.
        Mercek ile ağ tabaka arasında yer alan boşluğa karanlık oda denir.
        Bu oda camsı cisim denilen sıvı ile doludur. Camsı cisim, gözün şeklinin sabit kalmasını sağlar.
        
        AĞ TABAKA (RETİNA)
        
        Retinada koni reseptörler ve çubuk(çomak) reseptörler olmak üzere iki çeşit reseptör bulunur.
        
        ÇUBUK RESEPTÖRLER
        -Az ışıkta çalışır.
        -Cismin genel şeklinin algılanmasında rol alır.
        -Alacakaranlıkta görmeyi çalışır.
        -Renklere karşı fazla duyarlı değildir.
        -Sarı benek çevresinde bulunur.
        -Siyah beyaz görmeyi algılar.
        Çubuk reseptörler rodopsin adı verilen bir madde üretir.
        Rodopsin karanlıkta üretilir ve ışıkta parçalanır. Rodopsin aydınlık ortamdan karanlık ortama geçildiğinde zamanla üretilir ve buna GÖZÜN KARANLIĞA ADAPTASYONU denir.
        -Rodopsin pigmentinin öncü maddesi A vitaminidir. Rodopsin üretimi için A vitamini gereklidir.
        A vit eksikliği GECE KÖRLÜĞÜ oluşturur.
        
        KONİ RESEPTÖRLER
        -Parlak ışıkta aktiftir.
        -Renkli ve ayrıntılı görmede rol alır.
        -Mavi, yeşil ve kırmızı ışığa duyarlı üç çeşit koni reseptörler vardır. (Bunların dışındaki reseptörler farklı sayı ve kombinasyonlardan oluşur.)
        -Kornea ve mercekte kırılan ışığın retina üzerinde toplandığı bölgeye sarı benek denir. !Sarı beneğin merkezinde koni reseptörleri, çevresinde çomak reseptörleri bulunur.
        -Optik sinir adı verilen görme sinirlerinin aksonlarının gözün arka kısmında birleşerek göz küresinden çıktığı noktada görüntü oluşmaz. Buraya kör nokta denir. Burada reseptörler bulunmaz.
- - - - Reseptörler aldıkları çeşitli uyarıları impulsa çevirerek sinir hücresine aktarır.
        Sinir hücreleri ise iç ve dış reseptörlerden aldıkları uyartıları merkezi sinir sistemine iletir.
        Sinir sistemi de uyartılara karşı yanıtlar oluşturur.
        
        Duyu reseptörleri aldıkları uyarının çeşidine göre 5 çeşittir.
        fotoreseptörler Işığa karşı duyarlı reseptörler. (Göz)
        mekanoreseptörler Basınç, hareket, dokunma, ses ve titreşim gibi uyarılara duyarlı reseptörlerdir. (Kulak ve Deri)
        kemoreseptörler kimyasal maddelere duyarlı reseptörlerdir. (dil ve burun)
        termoreseptörler Sıcaklık değişimlerine duyarlı reseptörlerdir. (deri)
        ağrı reseptörü Ağrı duyusuna karşı duyarlı reseptörlerdir. (beyin dışında tüm vücutta bulunur.)