Hộp giảm tốc
Khái niệm
là một cơ cấu gồm các bộ phận truyền bánh răng hay trục vít, tạo thành một tổ hợp biệt lập để giảm số vòng quay và truyền công suất từ động cơ đến máy công tác.
Phân loại
Chức năng
Giảm tốc động cơ.
Tăng mô men xoắn.
Kết nối trung gian.
Ưu điểm
Hiệu suất cao
Nhược điểm
Loại truyền động
Số cấp
Vị trí tương đối giữa các trục trong không gian
Đặc điểm của các sơ đồ động
Tản nhiệt kém
có khả năng truyền những công suất khác nhau
tuổi thọ lớn
làm việc chắc chắn và sử dụng đơn giản.
Hỏng hóc khó sữa chữa
Tạo ra tiếng ồn
Chiếm nhiều diện tích
Ứng dụng
Vật liệu công nghiệp
Vật liệu tiêu dùng
Các loại HGT phổ biến
HGT bánh răng nón một cấp
Phân loại
Bánh răng nón thẳng
Bánh răng nón nghiêng
Dùng để truyền công suất bé hoặc trung bình
Phần lớn các trực của HGT đều lắp trong ổ lặn
Ưu điểm: Cấu tạo đơn giản, làm việc chắc chắn
Tỉ số truyền i không nên quá 3
Tỉ số truyền có thể tới 5
HGT bánh răng trụ tròn 2 cấp và 3 cấp
Sơ đồ HGT đồng trục
Ưu điểm
Nhược điểm
Chưa dùng hết khả năng chịu tải của cấp nhanh
Hạn chế khả năng chọn phương án bố trí kết cấu chung của thiết bị dẫn động
Khó bôi trơn bộ phận ổ trục ở giữa hộp
Khoảng cách giữa các gối đỡ của trục trung gian lớn => yếu
Cho phép giảm kích thước HGT bé hơn các loại khác
HGT có cấp nhanh tách đôi
Ưu điểm
Tải trọng phân bố đều trên các ổ trục
Sử dụng hết khả năng của vật liệu chế tạo
Bánh răng phân bố đối xứng với ổ
Nhược điểm
Chiều rộng của hộp tăng một ít
Cấu tạo bộ phận ổ phức tạp hơn
Số lượng chi tiết và khối lượng gia công tăng
HGT hai cấp và ba cấp khai triển
Ưu điểm
Có tỉ số truyền lớn
HGT 2 cấp (i = 8÷30)
HGT 3 cấp (i = 50÷400)
Nhược điểm
Bánh răng phân bố không đối xứng với gối tựa
HGT bánh răng nón- trụ
Hai cấp hoặc ba cấp
Bánh răng nón có răng thẳng, răng nghiêng, răng xoắn
Bánh răng trụ có răng thẳng hoặc răng nghiêng
HGT trục vít
Phân loại
Trục vít đặt trên
Trục vít đặt dưới
Trục vít đặt cạnh
Hộp giảm tốc có trục bánh vít đặt đứng trục vít đặt cạnh được dùng để dẫn động các cơ cấu xoay
Tỷ số truyền vào khoảng i = 10÷70
Nhược điểm
Hiệu suất của hộp giảm tốc trục vít tương đối thấp nên ít dùng để truyền công suất lớn
HGT bánh răng – trục vít, trục vít – bánh răng và trục vít hai cấp
HGT bánh răng - trục vít có tỷ số truyền của hộp tới 150
HGT trục vít – bánh răng có tỷ số truyền 50÷130, imax tới 250
HGT trục vít hai cấp có tỷ số truyền 70÷2500
HGT hai cấp có cấp nhanh phân đôi
Cấu tạo
Dùng bánh răng nghiêng
Vỏ được làm từ các nguyên liệu cứng chắc
Hộp số thường có dạng hình hộp và các bộ phận truyền động
Ở cấp chậm dùng bánh răng chữ V hoặc bánh răng thẳng
Nguyên lý hoạt động
Có khả năng điều chỉnh được số vòng quay
Cơ cấu truyền động bằng phương pháp ăn khớp một cách trực tiếp
Dùng để giảm vận tốc góc
Làm tăng mô men xoắn cho động cơ
Ưu điểm
Tải trọng phân bố đều trên các ổ trục
Bánh răng phân bố đối xứng với ổ, sự tập trung tải trọng theo chiều dài răng ít hơn so với sơ đồ khai triển thông thường
Nhược điểm
Chiều rộng của hộp tăng một ít
Cấu tạo bộ phận ổ phức tạp hơn
Số lượng chi tiết và khối lượng gia công tăng.
Lưu ý
Chọn loại ổ sao cho trục lắp bánh răng chữ V có khả năng tự điều chỉnh vị trí theo chiều trục để bù lại số góc nghiêng của răng
Kiến thức chung