Please enable JavaScript.
Coggle requires JavaScript to display documents.
การการพยาบาลข้ามวัฒนธรรมของบุคคลแต่ละวัย - Coggle Diagram
การการพยาบาลข้ามวัฒนธรรมของบุคคลแต่ละวัย
การพยาบาลข้ามวัฒนธรรมของบุคคลวัยเด็กและวัยรุ่น
ประเทศไทย
ความเชื่อ
ความเจ็บป่วยของเด็กจะได้รับอิทธิพลจากสังคมรอบข้าง โดยเฉพาะผู้ปกครอง
ศาสนาอิสลาม
ลูกเป็นของขวัญจากองค์อัลลอฮ์
เป็นสิ่งที่มีคุณค่า
ต้องดูแลเด็กให้เป็นคนดีของสังคม
มารดาต้องดูแลบุตรตั้งแต่ในครรภ์จนถึงวัยผู้ใหญ่หรืออายุ 21 ปี ทั้งทางด้านร่างกายและจิตใจ
ศาสนาคริสต์
เด็กเป็นของขวัญจากพระเจ้า
ต้องดูแลให้เติบโตในทางที่ดี
เด็กเกิดมาต้องเข้าพิธีบัติศมาเพื่อแสดงถึงการชำระเพื่อให้พ้นจากความบาป และประกาศตัวเป็นศาสนิกชน
ปฏิเสธการรับเลือดจากผู้อื่นเพราะถือว่า การได้รับเลือดจากผู้อื่นจะเป็นบาป
คนไทยในภาคเหนือ ภาคตะวันออกเฉียงเหนือ
การรักษาความเจ็บป่วยจากอำนาจเหนือธรรมชาติ
การผูกข้อมือเรียกขวัญ
การบูชาบวงสรวง
การสะเดาะห์เคราะห์
พื้นบ้าน มีการใช้สมุนไพรรักษา
ความเชื่อในการดูแลเด็ก
จกคอละอ่อน
หมอทำคลอดใช้นิ้วมือล้วงเข้าไปในลำคอของทารกแรกคลอด เพื่อล้วงเอาเสลดหรือเลือดที่ติดค้างในลำคอออกมาเชื่อว่าถ้าไม่ทำเช่นนี้ เมื่อโตขึ้นเด็กคนนั้นจะป่วยเป็นโรคหืดหอบได้
น้ำนม
เอาน้ำนมของคนทาที่ศีรษะของเด็กทารกที่มีผมบาง จะทำให้ผมขึ้นดกหนา
เอาน้ำนมหยอดตาคนที่เป็นโรคตาแดง ก็จะหาย
เอาน้ำนมมนุษย์ผสมกับดินปืนที่ใช้ทำบอกไฟดอก เชื่อว่าเมื่อจุดบอกไฟจะไม่ค่อยมีควันและมีดอกสวยงามสว่างไสว
เม่า
โรคที่เกิดกับเด็กที่กินนม มีบริเวณรอบริมฝีปากและลิ้นของเด็กจะมีลักษณะคล้ายกับถูกน้ำร้อนลวกจนสุก ทำให้เด็กรู้สึกแสบแล้วร้องไห้
การรักษาโรคเม่า
พ่อแม่เด็กจะทำกรวยดอกไม้ นำกรวยไปเสียบไว้ข้างฝาหรือหลังคาเรือน ทิ้งไว้ประมาณครึ่งวันจึงนำกรวยดอกไม้นั้นมาทำพิธีเสกเป่าอีกครั้งหนึ่ง และทำอย่างนี้ทุก ๆ วัน จนกว่าเด็กจะหาย
รก
หลังจากคลอดแล้วแต่รกไม่ออกตามมา ให้ระวังว่ารกจะขึ้นปิดลิ้นปี่จนทำให้เด็กหายใจไม่ออก และอาจถึงตายได้
ให้หมอเวทมนตร์มาเสกคาถาสะเดาะเคราะห์ใส่น้ำให้แม่เด็กดื่มเพื่อบังคับรกให้ออก
ประเทศกัมพูชา
การเกิดของเด็กเป็นสิ่งที่น่าภูมิใจในครอบครัว
การเกิดถือว่าเป็นอันตรายทั้งต่อแม่และเด็ก สตรีที่ตายเพราะการคลอดบุตรจะเชื่อว่าเกิดจากการกระทำของปีศาจ
เด็กในกัมพูชาจะได้รับการเลี้ยงดูจนกว่าจะอายุประมาณ 2-4 ปี
เด็กอายุ 5 ขวบจะสามารถช่วยดูแลน้องๆได้
เด็กส่วนใหญ่จะเริ่มไปโรงเรียนเมื่ออายุ 7-8 ปี
เมื่ออายุ 10 ขวบ
เด็กหญิงจะเริ่มช่วยงานบ้านได้
เด็กผู้ชายต้องช่วยงานในไร่นาภายใต้การควบคุมของผู้ใหญ่
วัยรุ่นมักจะจับกลุ่มในเพศเดียวกัน
เด็กผู้ชายบางคนบวชเป็นสามเณร
พ่อแม่มีอำนาจปกครองจนกว่าบุตรจะแต่งงาน
จะให้การเคารพแพทย์เพราะถือว่าเป็นบุคคลที่อยู่ในชั้นที่สูงกว่าในสังคม เวลาผู้ป่วยคุยกับแพทย์จึงก้มหน้าไม่สบตา
ถือว่าศีรษะเป็นส่วนที่สำคัญที่สุด
ให้บริการด้านสุขภาพไม่ควรแตะศีรษะผู้ป่วยก่อนได้รับอนุญาตจากผู้ป่วยเองหรือจากบิดามารดาของผู้ป่วยเด็ก
ถ้าบุคลากรทางการสุขภาพไปแตะศีรษะหรือผมเด็ก และถ้าเด็กป่วย จะโดนโทษว่าเป็นคนที่ทำให้เด็กป่วย
ประเทศจีน
อดีตประเทศจีนจะมีนโยบาย “ลูกคนเดียว"
วัฒนธรรมจีนชื่นชอบลูกผู้ชายมากกว่าผู้หญิง
ในอดีตความต้องการมีลูกชายไว้สืบสกุลเพราะมีลูกได้เพียงคนเดียว ทำให้มีข่าวการทำแท้งหรือฆ่าทารกเพศหญิงอยู่เสมอๆ
เด็กที่เกิดในประเทศจีน เมื่อครบสามวันจะมีพิธีล้างวันที่สาม
หญิงที่มีบุตรยากจะถือโอกาสในวันนี้ แย่งกันเอาน้ำที่ได้หลังจากการอาบให้เด็กมาอาบตัว เชื่อว่าจะช่วยให้สามารถมีบุตรได้
พิธีครบเดือนหรือที่ชาวจีนโบราณเรียกว่า “หมีเย่ว์” ถือเป็นพิธีกรรมที่สำคัญที่สุดในบรรดาพิธีกรรมเกี่ยวกับการเกิด
การโกนผมไฟ
การจัดเลี้ยงในหมู่ญาติสนิทมิตรสหาย
การตั้งชื่อให้เด็ก
การประยุกต์ใช้การพยาบาลข้ามวัฒนธรรมในการดูแลเด็ก
ศึกษาวัฒนธรรมของผู้ป่วยและครอบครัวในด้านต่างๆ เพื่อให้เกิดความเข้าใจและสามารถให้การพยาบาลที่สอดคล้องกับวัฒนธรรมของผู้รับบริการได้
พัฒนาทักษะการสื่อสารกับเด็กตามพัฒนาการของเด็กรวมทั้งผู้ดูแลเด็กด้วยภาษาง่ายๆ เพื่อให้สามารถสื่อสารได้อย่างราบรื่น รวดเร็ว
หากสื่อสารไม่ได้หรือไม่มีประสิทธิภาพ อาจสื่อสารผ่านญาติที่เป็นคนไทย หรือการใช้ล่าม
อาจทำรูปภาพสื่อสารแทนภาษาพูด คู่มือหรือแนวทางการดูแลเด็กป่วยของครอบครัวที่เป็นภาษาต่างประเทศ
การปฏิบัติพยาบาลควรใช้กระบวนการพยาบาลควบคู่กับการพยาบาลข้ามวัฒนธรรมตามแนวคิดไลนิงเจอร์ ตั้งแต่การประเมินปัญหาของผู้ป่วย วินิจฉัย วางแผนการพยาบาล ปฏิบัติการพยาบาลและประเมินผลการพยาบาล
การพยาบาลข้ามวัฒนธรรมของบุคคลวัยผู้สูงอายุ
ประเด็นที่ควรพิจารณาในการพยาบาลข้ามวัฒนธรรมในผู้สูงอายุ
การเคารพนับถือความเป็นบุคคลของผู้สูงอายุ
การเรียกชื่อ การใช้สรรพนาม การเคารพในสัญชาติ ภูมิหลัง ประวัติศาสตร์ และวัฒนธรรม
การเข้าใจถึงบุคลิกภาพหรือสิ่งที่ผู้สูงอายุชอบ
เสื้อผ้า การแต่งกาย เครื่องประดับ รองเท้า
ความสำคัญของรูปภาพของผู้สูงอายุและครอบครัว
แปรงผม ลิบสติค สมุดไดอารี่
การให้ความสำคัญเรื่องเพศของผู้ดูแลต้องเป็นเพศเดียวกับผู้สูงอายุ
การสื่อสาร
ใช้ภาษาที่ตรงกับภาษาที่ผู้สูงอายุสามารถสื่อสารได้
ใช้ภาษากายในการสื่อสารกับผู้สูงอายุที่มีปัญหา
ด้านความจำเสื่อม อัลไซม์เมอร์
การใช้สายตาเพื่อให้การสื่อการง่ายขึ้น
มีปัญหาด้านสายตาและการมองเห็นที่ลดน้อยลง
ใช้เสียงดังให้เหมาะสมกับความสามารถในการได้ยินด้วยและความสุภาพ
ไม่ควรให้ผู้สูงอายุเกิดความรู้สึกว่าถูกละเลยเนื่องจากไม่สามารถสื่อสารได้
สุขภาพและยาที่ใช้
คำนึงถึงภาวะสุขภาพและโรคที่ผู้สูงอายุเป็นอยู่
ควรรู้จักยาที่ผู้สูงอายุใช้อยู่
ดูแลเรื่องการเคลื่อนไหวร่างกายและป้องกันอุบัติเหตุที่อาจเกิดขึ้นได้
โดยเฉพาะ
ผู้สูงอายุที่ต้องใช้อุปกรณ์ช่วยเดิน
ผู้สูงอายุที่ต้องได้รับการทำกายภาพบำบัด
ผู้สูงอายุที่ปัญหาด้าน ความจำ การพูด พฤติกรรม ฟันปลอม
การจัดสิ่งแวดล้อมและป้องกันอุบัติเหตุ
ความปลอดภัยของผู้สูงอายุเป็นสิ่งสำคัญสุด
โดยเฉพาะผู้สูงอายุที่มีภาวะแขนขาอ่อนแรง
จัดสถานที่ให้ปลอดภัยจากการพลัดตกหกล้ม
มีสิ่งอำนวยความสะดวก
ติดราวที่ฝาผนัง ในห้องน้ำ
ความสามารถในการเคี้ยวและกลืน
ไม่จัดอาหารที่เหนียวเกินไป แข็งเกินไป
จัดอาหารรสชาติที่ผู้สูงอายุชอบ
อาหารเสริม
ผลไม้ ไอศกรีม ขนม
รสจืด ไม่เผ็ด รสหวาน
ควรระวังเรื่องการสำลัก
การดูแลด้านจิตสังคม
จัดกิจกรรมให้ผู้สูงอายุที่ยังมีสุขภาพดี ให้มีส่วนร่วมในกิจกรรมสังคมต่างๆ
การเป็นวิทยากรบรรยายในหัวข้อที่ผู้สูงอายุมีความรู้ความเชี่ยวชาญและประสบการณ์สูง
โรงเรียนผู้สูงอายุ
เปิดโอกาสให้ผู้สูงอายุได้เรียนรู้เกี่ยวกับการดูแลตนเอง
จัดกิจกรรมในบ้านพักสำหรับผู้สูงอายุที่จะเสริมสร้างคุณค่าของชีวิต
ให้ผู้สูงอายุจัดกลุ่มพูดพูดคุยกันตามหัวข้อที่มีความสนใจ
ฟังเพลงและร้องเพลงร่วมกัน
การลีลาศ เล่นเกมส์ เล่นไพ่ ฟังละคร ฟังกลอน คอนเสิร์ต
รายการที่ชื่นชอบ
ต้องพิจารณาตามความต้องการและความปลอดภัยของผู้สูงอายุเป็นสำคัญ
การดูแลด้านจิตวิญญาณตามความเชื่อของผู้สูงอายุ
การละหมาด
การไปวัดหรือร่วมนมัสการในบ้านหรือไปโบสถ์
ฟังเพลงนมัสการ ฟังคำเทศนา ฟังพระคัมภีร์
การพยาบาลข้ามวัฒนธรรมของบุคคลวัยผู้ใหญ่
วัยผู้ใหญ่
วัยผู้ใหญ่ตอนกลางหรือวัยกลางคน
อายุ 40 ปีถึง 60-65 ปี
วัยที่ได้ผ่านชีวิตครอบครัวและชีวิตการงานมาระยะหนึ่ง
มีความมั่นคงและความสำเร็จในชีวิต
วัยผู้ใหญ่ตอนปลายหรือวัยสูงอายุ
อายุ 60-65 ปีขึ้นไป
วัยของความเสื่อมถอยของร่างกาย สภาพจิตใจ และบทบาททางสังคม
การปรับตัวต่อความเสื่อมถอยและการเผชิญชีวิตในบั้นปลายเป็นสิ่งสำคัญ
วัยผู้ใหญ่ตอนต้นหรือวัยหนุ่มสาว
อายุ 20-25 ปีถึง 40 ปี
พัฒนาการเต็มที่ของร่างกาย วุฒิภาวะทางจิตใจอารมณ์
พร้อมที่จะมีบทบาท
การพยาบาลข้ามวัฒนธรรมในวัยผู้ใหญ่ที่นับถือศาสนาอิสลาม
การดูแลทำความสะอาดผู้ป่วย
ผู้ป่วยที่สามารถทำความสะอาดได้
ทำด้วยตนเอง หรือให้คนอื่นช่วย
ทำความสะอาดตามปกติ ก่อนที่จะอาบน้ำละหมาดในแต่ละเวลา
ผู้ป่วยที่ไม่สามารถทำความสะอาดได้
ให้ทำความสะอาดเท่าที่สามารถจะกระทำได้
การละหมาดของเขาก็ใช้ได้ โดยไม่ต้องละหมาดชดใช้อีก
ผู้ป่วยที่มีนะญิส
(สิ่งสกปรกที่ต้องชำระให้สะอาดตามหลักนิติบัญญัติอิสลาม)
แนะนำให้ผู้ป่วยทำความสะอาดบริเวณดังกล่าวตามปกติหรือตามคำแนะนำของแพทย์
การอาบน้ำละหมาดของเขานั้นไม่เสีย แต่เขาจะต้องอาบน้ำละหมาดหรือตะยัมมุม
ละหมาดโดยไม่ต้องหันหน้าสู่กิบลัตได้
ผู้ป่วยที่ไม่สามารถเคลื่อนไหวเองได้
ผู้ป่วยที่ไม่สามารถปกปิดเอาเราะฮฺ์
สตรีตั้งครรภ์และหลังคลอดชนเผ่าม้ง ภาคเหนือ ประเทศไทย
หญิงตั้งครรภ์จะถูกแนะนำ ให้ดื่มนํ้ามะพร้าว เพราะจะทำ ให้ ลูกไม่มีไขคลอดง่ายและมีผิวสวย
หญิงตั้งครรภ์ก็จะถูกแนะนำ ให้กินแกงผักพื้นบ้าน ชื่อผักปรัง ซึ่งมีลักษณะลื่นๆ เพื่อจะทำ ให้ลูกคลอดไม่ลำบาก
ข้อพึงปฏิบัติตามความเชื่อ
ให้นำ หัวปลาไหลแห้ง ผักปลังดิน ใบหนาด มามัดรวมกันแล้วแช่อาบนํ้าทุกวันในระยะท้องแก่ใกล้คลอด โดยมีความเชื่อว่าจะทำ ให้คลอดง่าย
เมื่อท้องแก่ใกล้คลอดให้เอานํ้ามันละหุง่ มาถูทาหน้าท้อง โดยเชื่อว่าลูกเกิดมาจะได้ตัวสะอาด ไม่มีไข คลอดง่าย
กลุ่มชาวเขาเผ่าม้ง
คลอดที่บ้านเป็นส่วนใหญ่
แม่เด็กจะใช้ผ้ารัดหน้าท้องให้แน่นเพื่อไม่ให้ท้องโต
อาหารที่รับประทานก็จะเป็นพวกไก่ ไข่ ผสมพริกไทยเพราะเชื่อว่าเป็นยาบำรุงร่างกายช่วยขับนํ้าคาวปลา และเลือดที่ค้างในร่างกาย
หญิงหลังคลอดทุกคนจะอยู่ไฟประมาณ 1 เดือน
ตลอดเวลา หญิงหลังคลอดจะอาบนํ้าต้มตลอดช่วงที่อยู่ไฟ เพราะมีความเชื่อว่าการอยู่ไฟจะทำ ให้สุขภาพแม่ดี แข็งแรง และช่วยให้มดลูกเข้าอู่เร็ว
เมื่ออยู่ไฟครบจะทำ พิธีบนผีหรือทำ ผีเพื่อให้คุ้มครองเด็กก่อนที่จะพาเด็กออกจากบ้านหรือเดินทางไปไหนไกลๆ
เชิญหมอผีทำ พิธีเรียกนํ้านม รวมทั้งมีการกินยาสมุนไพรที่มียางสีขาว กินมะละกอต้มใส่ไก่
การพยาบาลข้ามวัฒนธรรมในวัยผู้ใหญ่ชาวจีน
ถ้าร่างกายแข็งแรงไม่จำเป็นต้องพบแพทย์
การใช้การรักษาดั้งเดิม
นิยมการรักษาด้วยการแพทย์แผนจีน
การใช้สมุนไพรเพื่อการบำบัดโรค
แนวทางการดูแลผู้ใช้บริการกลุ่มชาวจีน
ศึกษาวัฒนธรรมของชาวจีนในด้านต่างๆ
พัฒนาทักษะการสื่อสารกับผู้ใช้บริการชาวจีนด้วยภาษาจีนง่ายๆ หรือตามความสนใจ
เลือกใช้วิธีการพยาบาลบนพื้นฐานของการบูรณาการศาสตร์ทางการพยาบาลไปกับวัฒนธรรมของผู้ใช้บริการให้เหมาะสมกับบริบทต่างๆ
การคงไว้ซึ่งแบบแผนของการดูแลเชิงวัฒนธรรมระบบพื้นบ้านและของวิชาชีพ
การปรับเข้าหากันระหว่างแบบแผนของการดูแลเชิงวัฒนธรรมของพื้นบ้านและของวิชาชีพ
การปรับเปลี่ยนแบบแผนของวัฒนธรรมเพื่อพัฒนาแบบแผนของการดูแลเชิงวัฒนธรรมขึ้นใหม่
แต่ละสังคมจะประกอบไปด้วยประชากรในแต่ละช่วงวัย คือ วัยเด็กและวัยรุ่น วัยผู้ใหญ่ และวัยผู้สูงอายุ
คำนึงถึงความแตกต่างทางด้านเชื้อชาติ ศาสนา ความเชื่อ ขนบธรรมเนียมประเพณี วัฒนธรรม
แต่ละสังคมมีความหลากหลายทางวัฒนธรรม ทั้งด้านเชื้อชาติ ศาสนา ภาษา และชาติพันธุ์
พยาบาลมีบทบาทรับผิดชอบดูแลผู้รับบริการต้องเรียนรู้และเข้าใจ ความคิด ความเชื่อ พฤติกรรมของผู้รับบริการบนพื้นฐานความแตกต่างทางศาสนาและวัฒนธรรม เพื่อให้การดูแลที่เหมาะสมและสอดคล้องกับวิถีวัฒนธรรม