Please enable JavaScript.

Coggle requires JavaScript to display documents.

การพยาบาลสตรีตั้งครรภ์ที่มีความผิดปกติของรก น้ำคร่ำ และความผิดปกติของทารกใ…

- - - - amniotic fluid index (AFI) มีค่าน้อยกว่า 5 เซนติเมตร
      - maximum ventrical pocket, MVPหากพบว่า MVPมีค่าน้อยกว่า 1 หรือ 2 เซนติเมตร ให้ถือว่ามีภาวะน้ำคร่ำน้อย
      - กรณีที่อายุครรภ์น้อยกว่า 10 สัปดาห์ ขนาดของถุงน้ำคร่ำ (meangestational sac)กับขนาดของทารก โดยวัดจาก crown-rump length (CRL)ต่างกันน้อยกว่า 5 หรือ สัดส่วนระหว่าง mean gestational sacต่อ crown-rump length (CRL) ผิดไปจากค่าสัดส่วนตามเกณฑ์ในแต่ละอายุครรภ์
    - - มารดา
        
        มีโอกาสผ่าตัดคลอดทารกทางหน้าท้องมากกว่าการตั้งครรภ์ปกติ
      - ทารก
        
        pulmonary hypoplasia
        
        Amniotic band syndrome
        
        มีโอกาสคลอดก่อนกําหนด
        
        fetal distress
        
        (IUGR
    - - การดื่มน้ํามากๆ ทําให้ปริมาณน้ําคร่ําเพิ่มขึ้นเล็กน้อย
      - เติมน้ำคร่ำ (amnioinfusion) ด้วย normal saline/ ringers lactate 5% glucose
      - การประเมินภาวะความผิดปกติแต่กําเนิด และการรักษาIUGR
      - ไตรมาสที่สามควรเฝ้าตรวจติดตามสุขภาพทารกในครรภ์อย่างใกล้ชิด โดยการทํา non-stress test (NST) ตรวจวัดดัชนีน้ำคร่ำ ตรวจ biophysical profile 1-2 ครั้งต่อสัปดาห์จนกระทั้งคลอด
    - - ความผิดปกติของโครโมโซม เช่น trisomy 18
      - renal agenesis cystic kidneys
      - รกเสื่อมสภาพ
      - ถุงน้ำคร่ำแตกก่อนกําหนด
      - การตั้งครรภ์เกินกําหนด
      - IUGR
    - - ดูแลให้ได้รับการใส่สารน้ําเข้าไปในถุงน้ําคร้ํา (amnioinfusion)
      - กระตุ้นให้หญิงตั้งครรภ์ระบายความรู้สึก
      - อธิบายถึงสาเหตุการเกิดภาวะดังกล่าว และแนวทางการรักษา
  - - - มารดา
        
        ช็อคจากความดันในช่องท้องลดลงอย่างรวดเร็ว
        
        ตกเลือดหลังคลอด
        
        คลอดก่อนกําหนด
        
        ติดเชื้อหลังคลอด
      - ทารก
        
        เกิดภาวะ fetal distress
        
        เสี่ยงต่อการเกิดภาวะพิการ
        
        ทารกอยู่ท่าผิดปกติและไม่คงที่
    - - มีอาการบวมบริเวณเท้า ขา และปากช่องคลอด
      - น้ําหนักตัวเพิ่มขึ้น
      - แน่นอึดอัด หายใจลําบาก เจ็บชายโครง
    - - ด้านมารดา
        
        โรคเบาหวานระหว่างตั้งครรภ์
        
        การตั้งครรภ์แฝด
      - ด้านทารก
        
        anencephalus
        
        TTTS
        
        GI tract obstruct
        
        hydropsfetalis
    - - การตรวจร่างกาย
        
        เคาะบริเวณท้องพบมีคลื่นน้ำกระทบมือ (fluid thrill)
        
        ขนาดมดลูกโตกว่าอายุครรภ์มากผิดปกติวัดเส้นรอบท้องได้มากกว่า 100 เซนติเมตร
        
        ฟังเสียง FHS ไม่ได้ยิน
        
        น้ําหนักตัวมารดาเพิ่มมากขึ้นอย่างรวดเร็วมากกว่า 1 กิโลกรม/สัปดาห์
      - การซักประวัติอาการ
      - การหาค่า amniotic fluid index (AFI)
    - - การรักษาด้วยยา indomethacin โดยใช้ในรายที่อายุครรภ์น้อยกว่า 32 สัปดาห์
      - เจาะดูดน้ําคร่ําออก (amnioreduction) ในรายที่มารดามีอาการแน่น อึดอัดหน้าท้องอย่างรุนแรง
      - รับประทานอาหารที่มีโปรตีนสูง
      - ให้ยาขับปัสสาวะหากพบมีภาวะบวม
      - ให้ยายับยั้งการหดรัดตัวของมดลูก (tocolytic drug)
      - การเจาะถุงน้ําในระยะคลอด ให้น้ําคร่ําไหลช้าที่สุด
    - - ระยะตั้งครรภ์
        
        สังเกตอาการและอาการแสดงของภาวะ congestive heart failure
        
        จัดท่ามารดานอนตะแคง ยกศีรษะสูงเล็กน้อยประมาณ 30 องศา
        
        แนะนําให้มารดารับประทานอาหารที่ย่อยง่าย ครั้งละน้อยๆ แต่บ่อยครั้ง
        
        แนะนําให้มารดาสวมใส่เสื้อผ้าที่หลวมสบาย
        
        ดูแลให้ได้รับการเจาะดูดน้ำคร่ำออก ประเมินสัญญาณชีพ, FHS, การหดรัดตัวของมดลูก ก่อนและหลังการรักษา
        
        เฝ้าระวังสุขภาพทารกในครรภ์อย่างใกล้ชิดโดยวิธี non-stress test (NST)
      - ระยะคลอด
        
        ประเมินการหดรัดตัวของมดลูก
        
        ฟัง FHSในระยะ latent ทุก 30 นาที และระยะ active ทุก 15 นาที
        
        ให้ได้รับสารน้ำและอาหารตามแผนการรักษา
        
        แพทย์เจาะถุงน้ำ ต้องระมัดระวังให้น้ำคร่ำไหลออกมาอย่างช้าๆ
        
        ให้นอนพักบนเตียง
- - - - ความผิดปกติของโครโมโซมหรือการติดเชื้อในระยะแรกของการตั้งครรภ์ เช่น หัดเยอรมันเป็นต้น
      - การได้รับยาหรือสารเสพติด
      - ตั้งครรภ์มีภาวะทุพโภชนาการ หรือมีน้ําหนักตัวก่อนคลอดน้อยกว่า 45 กิโลกรัมหรือน้ําหนักไม่เพิ่มขึ้นเลยขณะตั้งครรภ์
      - ทารกพิการแต่กําเนิดโดยเฉพาะความพิการเกี่ยวกับหัวใจและหลอดเลือด
    - - สตีตั้งครรภ์เป็นโรคเกี่ยวกับเม็ดเลือดแดงในการจับออกซิเจน เช่น โลหิตจาง
      - สตรีตั้งครรภ์ที่มีประวัติโรคไต
      - สตรีตั้งครรภ์มีประวัติเป็นโรคหัวใจและหลอดเลือด เช่น โรคความดันโลหิตสูงเรื้อรัง ความดันโลหิตสูงระหว่างตั้งครรภ์ โรคเบาหวาน โรคของระบบภูมิคุ้มกัน ที่มีการเปลี่ยนแปลงของหลอดเลือด
      - ภาวะครรภ์แฝด
      - ความผิดปกติของรกและสายสะดือ
  - - - การชั่งน้ําหนักของสตรีตั้งครรภ์ พบว่า น้ําหนักเพิ่มขึ้นน้อยหรือไม่มีการเพิ่มขึ้นของน้ําหนัก
      - การตรวจครรภ์ พบว่าขนาดของมดลูกเล็กกว่าอายุครรภ์ 3 เซนติเมตรขึ้นไป
    - - Biparietal diameter = BPD
      - Head circumference = HC
      - femur length = FL
      - amniotic fluid volume
      - Abdominal Circumference = AC
      - placenta grading
  - - - แนะนําให้มารดาพักผ่อนมากๆ โดยเฉพาะการนอนตะแคงซ้าย
      - ติดตามสุขภาพของทารกในครรภ์ โดยแนะนําให้มารดานับลูกดิ้นทุกวัน การทํา NST, OCT นอกจากนี้ควรได้รับการตรวจสุขภาพโดยการ U/S โดยตรวจซ้ําทุก 2-3 สัปดาห์
      - แนะนํามารดาเกี่ยวกับการรับประทานอาหารหลีกเลี่ยงการใช้ยาหรือสารเสพติด
    - - ติดตามประเมินความก้าวหน้าของการคลอดอย่างใกล้ชิด
      - ประเมินการหดรัดตัวของมดลูกและเสียงหัวใจทารกทุก½ -1 ชั่วโมง
      - หลีกเลี่ยงการให้ยาแก้ปวด เนื่องจากยาจะกดการหายใจของทารก
      - กุมารแพทย์ และเตรียมอุปกรณ์ในการช่วยฟื้นคืนชีพทารกแรกเกิดไว้ให้พร้อม
      - ติดตาม ประเมินสุขภาพของทารกในครรภ์อย่างใกล้ชิด
    - - การดูแลทารกเพื่อเฝ้าระวัง และป้องกันการเกิดภาวะhypoglycemia, hypothermia, polycythemia
- - - - Diamnionic, monochorionic, monozygotic twins pregnancy
      - Monoamnionic, monochorionic, monozygotic twins pregnancy
      - Diamnionic, dichorionic, monozygotic twins pregnancy
      - Conjoinedtwins pregnancy
    - - พันธุกรรม
      - มารดามีอายุมากกว่า 35 ปี
      - เชื้อชาติ พบมากในคนผิวดํา
      - มารดาที่มีรูปร่างใหญ่ มีภาวะโภชนาการดี
      - มารดามีประวัติใช้ยากระตุ้นเร่งการตกไข่ เพื่อรักษาภาวะมีบุตรยาก
      - จํานวนครั้งของการตั้งครรภ์ พบมากขึ้นในการตั้งครรภ์หลังๆ
  - - - IUGR
      - ทารกอยู่ในท่าผิดปกติ
      - คลอดก่อนกําหนด
      - asphyxia
      - ทารกตายในครรภ์
      - TTS
      - แท้ง
    - - ระยะคลอด
        
        รกลอกตัวก่อนกําหนด
        
        กล้ามเนื้อมดลูกหดรัดตัวผิดปกติเนื่องจากมีการยืดขยายมากเกินไป หรือเป็นผลจากทารกอยู่ในท่าผิดปกติทําให้การคลอดยืดเยื้อ หรือการคลอดยาก
      - ระยะตั้งครรภ์
        
        ภาวะโลหิตจางเนื่องจากครรภ์แฝดมีการเพิ่มขึ้นของ blood volume มากกว่าครรภ์เดี่ยวปกติ จึงทําให้เกิด dilutional anemia มากกว่าครรภ์เดี่ยว
        
        การตกเลือดก่อนคลอดเช่น รกเกาะต่ำ รกลอกตัวก่อนกําหนดโดยเฉพาะเมื่อรกมีขนาดลดลงอย่างรวดเร็วเมื่อคลอดแฝดคนแรกแล้ว
        
        มีอาการคลื่นไส้อาเจียนมากเนื่องจากมีฮอร์โมน hCG มากกว่าครรภ์เดี่ยว
        
        เกิดภาวะความดันโลหิตสูงเนื่องจากตั้งครรภ์พบมากกว่าครรภ์เดี่ยวและมีแนวโน้มเป็นเร็วและรุนแรง
        
        ไม่สุขสบายจากอาการปวดหลังหายใจลําบากเส้นเลือดขอด
        
        เสี่ยงต่อการแท้งสูงหรือคลอดก่อนกําหนด
        
        ถุงน้ำคร่ำแตกก่อนกําหนด
        
        ตั้งครรภ์แฝดน้ํา
        
        gestational diabetes
      - ระยะหลังคลอด
        
        การติดเชื้อหลังคลอด
        
        การเลี้ยงลูกด้วยนมมารดาอาจเกิดความยาดลําบาก
        
        ตกเลือดหลังคลอดพบได้มากกว่าครรภ์เดี่ยวเนื่องจากมดลูกหดรัดตัวไม่ดีหรือมีภาวะรกค้าง
  - - - คลําได้ small part มากกว่าปกติ
      - ฟังเสียงหัวใจทารกในครรภ์ได้ 2 แห่งซึ่งฟังได้ชัดในตําแหน่งที่ต่างกันและอัตราการเต้นที่แตกต่างกัน
      - งคลําทารกได้ที่มดลูก หรือคลําพบส่วนนําของทารกจากการตรวจภายในหลังจากทารกคนหนึ่งคลอดแล้วร่วมกับมดลูกยังมีขนาดใหญ่อยู่ แม้ว่าทารกจะคลอดออกมาแล้ว
      - คลําพบมี ballottement ของศีรษะหรือคลําได้ทารกมากกว่าหนึ่งในบริเวณที่ต่างกันของมดลูก
      - ขนาดของมดลูกโตมากกว่าอายุครรภ์
    - - ระดับฮอร์โมน estriol, HCG, HPL สูงกว่าปกติ
      - radiographic examination
      - ตรวจด้วยอัลตราซาวด์
  - - - ตรวจความเข้มข้นของเลือด และเตรียมเลือดไว้ให้พร้อม
      - ให้มารดางดน้ํา งดอาหาร และให้สารน้ํา
      - ตลอดระยะเวลาการเจ็บครรภ์คลอด ให้ติดตั้งเครื่อง EFM ไว้ตลอดเวลาเพื่อประเมินภาวะสุขภาพของทารกในครรภ์
      - ให้ยากระตุ้นการหดรัดตัวของมดลูก
    - - ป้องกันการติดเชื้อโดยดูแลให้ได้รับยาปฏิชีวนะ
      - แนะนําการดูแลบุตร การเลี้ยงทารกด้วยนมมารดา
      - เฝ้าระวังการตกเลือดหลังคลอด
      - แนะนําวิธีการคุมกําเนิด
    - - เฝ้าระวังการความดันโลหิตสูงในระหว่างตั้งครรภ์
      - ควรงดมีเพศสัมพันธ์
      - เฝ้าระวังการเกิดภาวะโลหิตจางอาจให้โฟลิคเสริม เช่น ธาตุเหล็กวันละ 60-90 mg
      - ติดตามการเจริญเติบโตของทารกในครรภ์
      - เพิ่มปริมาณอาหารจากความต้องการของหญิงตั้งครรภ์ปกติ 1,000 kcal/day(เท่ากับ 3,500kcal/day)
      - ป้องกันการคลอดก่อนกําหนด
- - - - fetal death syndrome
    - - ตกใจ
      - ซึมเศร้า
      - ความรู้สึกสูญเสีย
      - โทษตัวเอง
  - - - คลํายอดมดลูกพบว่าไม่สัมพันธ์กับอายุครรภ์ไม่พบว่าทารกมีการเคลื่อนไหว
      - ฟังเสียงหัวใจทารกไม่ได้
      - พบสิ่งคัดหลั่งสีน้ําตาลไหลออกทางช่องคลอด
      - น้ําหนักตัวของมารดาคงที่หรือลดลงเต้านมมีขนาดเล็กลง
  - - - ไม่มาฝากครรภ์ หรือมาฝากครรภ์ไม่ครบตามกําหนด
      - มีภาวะรกลอกตัวก่อนกําหนด รกเกาะต่ำ
      - ภาวะทางสูติกรรม เช่น คลอดก่อนกําหนด ปัญหาระหว่างคลอดมดลูกแตก
      - ความผิดปกติของสายสะดือ
      - มารดาอายุมากกว่า 35 ปี
      - ได้รับอุบัติเหตุหรือการบาดเจ็บขณะตั้งครรภ์
      - มีภาวะแทรกซ้อนขณะตั้งครรภ์โรคทางอายุรศาสตร์เช่น โรคความดันโลหิตสูง โรคเบาหวานSLE โรคไตชนิดรุนแรง
      - ยาหรือสารเสพติด
    - - ทารกมีภาวะเจริญเติบโตช้าในครรภ์ (IUGR)
      - มีการกดทับสายสะดือจากสายสะดือย้อย (prolapsed cord)
      - มีภาวะพิการแต่กําเนิด เช่น ความผิดปกติของโครโมโซม หรือความพิการอื่น ๆ เช่นspinabifida, gastroschisis, hydrocephalus
    - - รกลอกตัวก่อนกําหนด การติดเชื้อในโพรงมดลูก เส้นเลือดอุดกั้นในสายสะดือ สายสะดือผิดปกติ เช่น knot หรือ entanglement
- - - - การเจริญเติบโตของอวัยวะสืบพันธุ์ ในผู้ชายมีองคชาติขนาดเล็กหว่าปกติ ผลิตสเปิร์มได้น้อย แต่ในผู้หญิงสามารถมีบัตรได้แม้รอบเดือนจะมาไม่สม่ําเสมอ
      - ปากและคอ มีเพดานปากโค้งนูน บางรายอาจโหว่
      - ท้อง มีหน้าท้องยื่น กล้ามเนื้อหน้าท้องหย่อนยาน
      - จมูกและหู มีจมูกไม่มีสัน ใบหูเล็กอยู่ต่ํากว่าปกติ
      - มักพบความพิการอย่างอื่นร่วมด้วย เช่น โรคหัวใจแต่กําเนิด
      - ศีรษะและตา มีศีรษะแบนกว้าง และท้ายทอยแบน ตายาวรี เฉียงออกด้านนอกและชี้ขึ้นบน
      - ปัญญาอ่อน จะมีพัฒนาการช้าหว่าเด็กธรรมกา มี IQ เฉลี่ย 25-50
    - - เกิดจากการมีโครโมโซมเกินไป 1 แท่ง คือโครโมโซมคู่ที่ 21 มี 3 แท่ง แทนที่จะมี 2 แท่งตามปกติ ความผิดปกตินี้เรียกว่า trisomy 21
    - - การตรวจโครโมโซมโดยวิธี chorionic villus เมื่ออายุครรภ์ 9-12 สัปดาห์ หรือการทํา amniocentesis เมื่ออายุครรภ์16-18 สัปดาห์
      - การซักประวัติครอบครัว หรือ มารดาที่มีอายุมากกว่า 35 ปี
    - - มุ่งเน้นให้เด็กสามารถช่วยเหลือตัวเองได้
  - - - กรรมพันธุ์
      - สิ่งแวดล้อม เช่น มารดาติดเชื้อหัดเยอรมันในช่วงตั้งครรภ์ 3 เดือนแรก
    - - พบตั้งแต่ทารกแรกเกิด การตรวจร่างกายในครรภ์ด้วย อัลตร้าซาวน์ สามารถตรวจพบได้เมื่ออายุครรภ์ประมาณ 13-14 สัปดาห์ สามารถยืนยันผลได้ 100%
    - - ให้คําแนะนําเกี่ยวกับการดูแลทารกแรกเกิด เช่น เตรียมลูกสูบยางแดงไว้เพื่อดูดเสมหะในปากหรือจมูก
      - ดูแลการให้นมแม่
      - ดูแลด้านจิตใจสําหรับบิดา มารดา ที่ทารกมีปัญหาปากแหว่าง เพดานโหว่ เพื่อลดความวิตกกังวลของบิดา มารดา
      - กรณีที่ทารกไม่สามารถดูดนมแม่ได้
        
        ใช้ช้อนหรือแก้ว เพื่อป้อนนมไหลเข้าคอได้โดยมีการดูดนมน้อยที่สุด เพื่อให้ทารกหายใจได้ ไม่เหนื่อยหอบ
        
        จัดท่าทารกให้อยู่ในท่านอนหัวสูงหรือท่านั่งเพื่อป้องกันการสําลักเมื่อมีการให้
        
        ให้ใช้ขวดนมพิเศษที่เป็นพลาสติกอ่อน สามารถช่วยบีบให้น้ํานมไหลออกได้ หรือจุกนมที่ยาวขึ้นมีรูกว้างขึ้น
      - ภายหลังการให้ทารกดูดนมหรือให้นมต้องไล่ลมเป็นระยะ ๆ ทุก 15-30 นาที และจัดท่านอนหัวสูงและนอนตะแคงขวาให้ใบหน้าตะแคงเพื่อป้องกันอาการท้องอืด อาเจียน และสําลัก
    - - ทารกที่มีเพดานโหว่มักจะสําลักน้ํานมขึ้นจมูกและเข้าช่องหูชั้นกลางหรือสําลักนมเข้าปอดได้
      - การได้ยินผิดปกติ
      - ทารกที่มีปากแหว่งเพียงอย่างเดียว จะไม่สามารถอมหัวนมหรือจุกนมได้สนิท มีลมรั่วเข้าไปขณะดูดนม ทารกต้องออกแรงมากในการดูดนม จะพบอาการท้องอืดหลังจากดูดนม
      - การติดเชื้อทางเดินหายใจส่วนต้น
  - - - จากการตรวจหน้าท้อง ในกรณีที่ส่วนนําเป็นศีรษะ การคลําทางหน้าท้องจะรู้สึกได้ถึงส่วนของศีรษะที่มีขนาดใหญ่กว่าปกติ
      - การตรวจพิเศษเช่นskull X –ray, Ultrasound
    - - ขณะตั้งครรภ์ครรภ์
        
        อาจพิจารณายุติการตั้งครรภ์กรณีเป็นรุนแรงมาก หรือมีความผิดปกติรุนแรงอื่น ๆ ร่วมด้วย
        
        อาจเลือกยุติการตั้งครรภ์ตั้งแต่อายุครรภ์ยังน้อยซึ่งไม่สามารถเลี้ยงรอดได้
        
        รายไม่รุนแรงและไม่ความผิดปกติอื่น ๆ ร่วมด้วยมักแนะนําให้ติดตามการเปลี่ยนแปลง
        
        รักษาด้วยการใส่ shunt ในครรภ์ ต้องพิจารณาทําในรายอายุครรภ์ 28-32 สัปดาห์ ซึ่งมีโครโมโซมปกติ และไม่มีความผิดปกติอื่นร่วมด้วย แต่ผลการรักษาในปัจจุบันยังไม่ค่อยเป็นที่น่าพอใจนัก
      - การดูแลทารก
        
        ให้การพยาบาลตามอาการ วัดขนาดของรอบศีรษะทารกทุกวัน
        
        สังเกตอาการเปลี่ยนแปลงต่าง ๆ
        
        ให้การพยาบาลทารกแรกเกิดโดยทั่วไป ได้แก่ ท่านอน การหายใจ การให้ความอบอุ่น
        
        อธิบายให้บิดามารดาเข้าใจสภาพของทารก
        
        บันทึกอาการและการพยาบาล
    - - ประวัติการได้รับยาขณะตั้งครรภ์ได้แก่Aminophyrine
      - ประวัติการติดเชื้อโรคบางชนิด
      - ตรวจพบปริมาณน้ําคร่ํามากผิดปกติ
  - - - ขนาดของศีรษะเล็กกว่าปกติหน้าผากเล็ก ใบหูใหญ่
      - ผลการตรวจทางห้องทดลอง ได้แก่ Skull X-ray, Lumbar serologic test
      - การซักประวัติ
        
        มารดาเป็น Rubella, Syphilis
        
        พบว่ามีพี่น้องเคยเป็น Microcephaly
        
        มารดามีประวัติเป็น Phenylketonuria
        
        เกิดภาวะ Anoxia ขณะอยู่ในครรภ์
    - - อธิบายให้บิดามารดาเข้าใจเกี่ยวกับสภาพของทารก
      - อธิบายให้บิดามารดาเข้าใจเกี่ยวกับสภาพของทารก
      - สังเกตการณ์เปลี่ยนแปลงต่างๆ และอาการเปลี่ยนแปลงทางระบบประสาทของทารกเกี่ยวกับระบบ Motor และ Mental retardation
      - ให้การพยาบาลตามอาการและอาการแสดง
      - ให้การพยาบาลทารกแรกเกิดโดยทั่วไป ได้แก่ การดูแลเกี่ยวกับท่านอน การหายใจการให้ความอบอุ่น
  - - - Environmental factors
      - Genetic factors
  - - - spina bifida cystica เป็นความผิดปกติของส่วนโค้งกระดูกสันหลัง
      - spin bifida occulta เป็นความผิดปกติของกระดูกสันหลังตรงตําแหน่ง vertebal arches
    - - การซักประวัติ
        
        ได้รับยาบางชนิดขณะตั้งครรภ์ ได้แก่ Valproic acid
        
        มีภาวะเบาหวานขณะตั้งครรภ์
        
        ตรวจพบปริมาณน้ําคร่ํามากผิดปกติ (Polyhydramios)
      - อาการและอาการแสดงที่พบว่าทารกมีก้อนสีแดง นุ่มตรงบริเวณช่องต่อระหว่างกระดูกของกระดูกสันหลังหรือบริเวณสะโพก (Sacrum) และบริเวณบั้นเอว (Lumbar)
      - อาการแสดงโดยตรงพบมีกระดูกสันหลังแยกและพบอาจพบ myelomeningocele sac ยื่นออกจากด้านหลังของกระดูกไขสันหลัง
    - - บันทึกอาการและการพยาบาล
      - การให้folic acid ในสตรีตั้งครรภ์จะช่วยลดอัตราการเกิดโรคกระดูกสันหลังโหว่ได้
      - อธิบายให้มารดาเข้าใจเกี่ยวกับสภาพทารก
      - สังเกตอาการเปลี่ยนแปลงต่างๆ
      - ให้การพยาบาลตามอาการ และการพยาบาลก่อนผ่าตัดในรายที่เป็นน้อยซึ่งอาจช่วยได้
      - ให้การพยาบาลทารกแรกเกิดโดยทั่ว ๆ ไป โดยเฉพาะท่านอนให้นอนในท่าตะแคง หรือนอนคว่ํา