Please enable JavaScript.

Coggle requires JavaScript to display documents.

บทที่ 5 ระยะหลังคลอด : - Coggle Diagram

- - - - การมองเห็น
      - การอยู่ในท่าเผชิญหน้าหรือการประสานสายตา
      - การยิ้ม
      - การสื่อภาษา
      - การสัมผัสและการโอบอุ้ม
- - - - 2 นิ้ว:10 มิลลิลิตร
      - 4 นิ้ว:10-25 มิลลิลิตร
      - 6 นิ้ว:25-50 มิลลิลิตร
      - มากกว่า 6 นิ้ว:50-80 มิลลิลิตร
- - - - กลไกการยับยั้งการตกไข่คือโปรแลคติน - (prolactin)มีผลไม่ระงับการสร้างพิทูอิทารี โกนาโดโทนปืน (pituitary gonadotropins)
      - บางรายอาจเป็นผลจากการที่รังไข่ไม่สนองต่อการกระตุ้นของ ฟอลลิเคิล สดิมูเลชั่น ฮอร์โมน(follicle stimulation hormone)
      - มารดาหลังคลอดที่ไม่ได้เลี้ยงบุตรด้วยนมตนเองจะมีประจําเดือนครั้งแร กหลังคลอดบุตรภายใน 6-8 สัปดาห์
    - - เป็นอวัยวะชนิดเดียวที่มีการเปลี่ยนแปลงจากการตั้งครรภ์ โดยมีการเจริญเติบโตต่อไปถึงแม้ว่าคลอดแล้ว
      - กลไกลในการควบคุมการสร้างและการขับน้ำนม
        
        เมื่อเอสโตรเจน (estrogen) และโปรเจสเตอโรน (progesterone) จากรกหมดไปโปรแลคตินที่ค่อย ๆ เพิ่มขึ้นเรื่อย ๆ ในระยะหลังคลอด จะออกฤทธิ์สร้างน้ํานม
        
        ออกซิโตซิน (oxytocin) ซึ่งมีผลต่อเซลล์กล้ามเนื้อรอบ ๆ ถุงผลิตน้ํานม (alveoli) และท่อน้ํานม (milk duct) ให้มีการบีบรัดตัว ขับน้ํานมออกมา
    - - การตัดฝีเย็บจะช่วยให้เด็กสามารถคลอดออกมาได้
      - มารดาหลังคลอดจะปวดบริเวณฝีเย็บและแผลจะหายเป็นปกติภายใน 5-7 วัน
    - - ละค่อย ๆ ลดขนาดลง แต่ไม่สามารถคืนสู่สภาพเดิม เนื่องจากมีการหย่อนของผนังช่องคลอด
    - - ชนิดน้ำคาวปลา
        
        Lochia alba 10-14 วัน สีขาว
        
        Lochia serosa 4-9 วัน จะมีสีชมพูน้ําตาล
        
        Lochia rubra 1-3วัน จะมีสีแดงเข้ม
      - ส่วนชั้นในยังคงมีส่วนของต่อมเยื่อบุโพรงมดลูก (endometrial glands) จะเจริญขึ้น (proliferation)
        จนเต็มโพรงมดลูกภายในเวลาประมาณ 3 สัปดาห์
      - basal layer ชั้นนอกจะค่อย ๆ สลายตัวและหลุดปนออกมากับน้ําคาวปลา
    - - การหดรัดตัวของมดลูกทําให้เส้นใยของกล้ามเนื้อมดลูกขา
        ดเลือดมาเลี้ยงแล้วสลายไป (ischemia)
      - มดลูกจะลดขนาดลงหลังทารกและรกคลอดไปแล้ว ยอดมดลูกจะอยู่ในระดับสะดือหรือต่ํากว่าสะดือเล็กน้อย
      - ระยะเข้าอู่นี้เกิดจากการที่เซลล์กล้ามเนื้อมดลูกมีขนาดเล็กลงเนื่องจา
        กการสลายของโปรตีนภายในเซลล์ (autolysis)
      - มดลูกเข้าอู่ (involution) ประมาณวันที่ 10
    - - ปากมดลูกจะมีลักษณะอ่อนนุ่ม ซึ่งอาจมีการฉีกขาด
        จากกระบวนการคลอดร่วมด้วย
      - หลังคลอด 1 วัน ปากมดลูกจะกลับยาวลงมาเหมือนระยะก่อนคลอด
        โดยมดลูกจะหดตัวช้า ๆ
      - ภายหลังคลอด 1 สัปดาห์ ปากมดลูกจะหดตัวตีบลงเหลือขนาด 1-2 เซนติเมตร
    - - จะมีลักษณะฉีกขาดกระทุ่งกระรึ่งกลายเป็นสิ่งเนื้อเล็ก ๆ ที่เรียกว่า คารันคูเล ไมร์ติฟอร์ม (carunculae myrtiforms) เป็นลักษณะที่สามารถบอกได้ว่าเคยผ่านการคลอดบุตร
    - - หลังคลอดทันที ปริมาณเลือดในระบบไหลเวียนของร่างกาย จะเพิ่มมากอย่างกะทันหัน ซึ่งเป็นผลมาจากการหดตัวของมดลูกไล่เลือดที่ขังในชั้นกล้ามเนื้อมดลูกกลับเข้าระบบไหลเวียนและ interior venaก็เป็นอิสระจากการกดของมดลูกปริมาณเลือดที่ออกจากหัวใจใน 1 นาที (cardiac output) จะเพิ่มกว่าก่อนคลอดปริมาณเลือดที่หัวใจบีบตัวออกมาในแต่ละครั้ง (stroke volume) เพิ่มขึ้น หัวใจจึงเต้นช้าลง
    - - ขนาดของช่องท้องและช่องทรวงอกที่มีการเปลี่ยนแปลงอย่างรวดเร็วในระยะหลังคลอด
        อัตราการหายใจเท่ากับคนปกติคือ 16-24 ครั้งต่อนาที
    - - ภายหลังคลอดทันทีอาจจะมีอาการคลื่นไส้ อาเจียนได้ หิวกระหายน้ำ
      - หลังคลอดทางน้ําคาวปลา ปัสสาวะและเหงื่อ การขับถ่ายภายหลังคลอดอาจจะท้องผูก
    - - ใน 24 ชั่วโมงแรกหลังคลอด เยื่อบุกระเพาะปัสสาวะอาจบวมแดงและมีอาการบวมช้ํารอบ ๆ รูเปิดของท่อปัสสาวะ การยืดขยายของกระเพาะปัสสาวะมาก
      - กรวยไตและหลอดไตที่ขยายตัว
        จะกลับคืนสู่สภาพเดิมภายใน 8-12 สัปดาห์ หลังคลอดฝ้าบริเวณใบหน้าซึ่งมีมากในระยะตั้งครรภ์จะค่อย ๆ
        หายไปส่วนสีของลานนมที่เข้มขึ้น
    - - เส้นกลางหน้าท้องและรอยแตกของผิวหนังบริเวณหน้าท้องจะไม่หายไป
      - เหงื่อออกมาก
    - - หลังคลอด 24 ชั่วโมงแรก อาจมีอุณหภูมิของร่างกายสูงขึ้นได้ แต่ไม่เกิน 38OC เรียกว่า reactionary fever มักพบในรายที่การคลอดล่าท้า (prolonged labour) การมีไข้นเกิดจากเนื้อเยื่อถูกทําลาย และการสูญเสียน้ําแลยเดียคออกมามาก
    - - น้ําหนักตัวจะลดลงประมาณ 4-8 กิโลกรัม ในระยะ 3-5 วันภายหลังคลอด น้ําหนักจะลดลงอีก 2-3 กิโลกรัม
      - หลังจากนั้นอยู่ที่การปฏิบัติตัว