Please enable JavaScript.
Coggle requires JavaScript to display documents.
บทที่3 แนวคิด หลักการ และความสําคัญของการพยาบาลข้ามวัฒนธรรม, image, image,…
บทที่3 แนวคิด หลักการ และความสําคัญของการพยาบาลข้ามวัฒนธรรม
ประวัติความเป็นมาของการพยาบาลข้ามวัฒนธรรม
ความเข้าใจถึงบริบทของสังคมในภูมิภาคต่างๆที่แตกต่างกันทางด้านวิถีชีวิตขนบธรรมเนียมประเพณีและวัฒนธรรมย่อมจะต้องอาศัยการศึกษาเรียนรู้อย่างเป็นระบบได้แก่การศึกษาข้ามวัฒนธรรม และ การศึกษาวัฒนธรรมข้ามชาติ
เป็นแนวทางที่จะได้มาซึ่งองค์ความรู้ใหม่ที่จะช่วยอธิบายถึงความแตกต่าง ของวิถีชีวิต ขนบธรรมเนียมประเพณีและวัฒนธรรมของสังคมเหล่านั้นท่ามกลางการเปลี่ยนแปลงของโลกและสังคมในยุคศตวรรษที่21 ยุคโลกาภิวัตน์ โลกไร้พรมแดน
ความหมาย
การพยาบาลที่เน้นการให้คุณค่าและการปฏิบัติโดยเปรียบเทียบความ เหมือนและความแตกต่างทางวัฒนธรรมของบุคคลหรือกลุ่มรวมทั้งวิเคราะห์พฤติกรรมการดูแลและการให้บริการทางการพยาบาล ค่านิยมเกี่ยวกับความเจ็บป่วยและแบบแผนของพฤติกรรมต่างๆของคนในเชื้อชาติหรือวัฒนธรรมที่แตกต่างกันเพื่อให้การตอบสนองที่สอดคล้องกับความต้องการการดูแลเฉพาะของเชื้อชาติหรือวัฒนธรรมนั้น
สังคมมีความหลากหลายมากขึ้น
มีนโยบายความร่วมมือในเครือข่ายสมาชิกกับกลุ่มประเทศต่างๆมากขึ้น
มีการเตรียมรับสถานการณ์ด้านบริการสุขภาพ
รูปแบบบริการ
เกิดความเชื่อมโยงระหว่างการพยาบาลและวัฒนธรรมที่แตกต่างกันของผู้รับบริการ
การข้ามวัฒนธรรมซึ่งเป็นหลักการทางพฤติกรรมศาสตร์ซึ่งเน้นกระบวนการและวิธีคิดของคนหรือกลุ่ม
CROSS CULTURAL เป็นการศึกษาความแตกต่างหรือความหลากหลายภายในวัฒนธรรม
TRANSCULTURAL เป็นการเน้นการเข้าไปอยู่ด้วยและมีการเชื่อมโยงของคนต่างวัฒนธรรม
พฤติกรรม วาจา ลักษณะนิสัยของคนหรือกลุ่มคนในชาติ ลัทธิ ความเชื่อภาษาขนบธรรมเนียมประเพณี อาหารการกินเครื่องใช้ไม้สอยศิลปะต่างๆตลอดทั้งการประพฤติปฏิบัติในสังคมและผลิตผลของกิจกรรมที่มนุษย์ในสังคมผลิตหรือปรับปรุงขึ้นจากธรรมชาติและเรียนรู้ซึ่งกันโดยยึดถือสืบทอดมาจนถึงปัจจุบัน
วัตถุประสงค์ของการพยาบาลข้ามวัฒนธรรม
วัตถุประสงค์ของการพยาบาลข้ามวัฒนธรรม
เพื่อให้เกิดความเข้าใจในวัฒนธรรมที่แตกต่างซึ่งกันและกัน
เพื่อให้เกิดความร่วมมือและช่วยเหลือกันและกันในด้านบริการสุขภาพ
เป็นการค้นหาคําตอบเกี่ยวกับวัฒนธรรมของประเทศต่างๆ ตามหลักวิชาการ
ความรู้ความเข้าใจเกี่ยวกับวัฒนธรรม
ความเท่าเทียมกันในการดารงตาแหน่งในสังคมของชายหญิงเพิ่มขึ้น
เทคโนโลยีสมัยใหม่เพื่อให้เกิดความรวดเร็วในการสื่อสารโทรคมนาคม
การประกาศสิทธิของผู้ป่วย
การเปลี่ยนฐานความคิดในการดูแลจากการใช้ชุมชนเป็นฐาน เพิ่มมิติทางสังคมวัฒนธรรมความเชื่อประเพณีของผู้รับบริการมากขึ้น หลักความเชื่อด้านศาสนาวัฒนธรรมและประเพณีของคนในพื้นท
จัดระบบการให้บริการเพื่อรองรับประชาชนที่มีความหลากหลายและมีวิถีชีวิตที่แตกต่างกันตามสภาพพื้นที่
การพยาบาลข้ามวัฒนธรรม
มีการวิเคราะห์พฤติกรรมการดูแลและการให้บริการทางการพยาบาล
การตอบสนองที่สอดคล้องกับความต้องการการดูแล
เป็นการพยาบาลที่เน้นการให้คุณค่าและการปฏิบัติ
ผู้ให้บริการจะต้องมีความไวในการรับรู้และให้การพยาบาลที่เหมาะสม
แนวคิดและหลักการของการพยาบาลข้ามวัฒนธรรม
องค์กรมีความไวทางวัฒนธรรม
จัดหาล่าม
มีป้ายหรือสัญญาลักษณ์หลายภาษา
นำมาใช้พัฒนาทักษะด้านความเข้าใจความต่างทางวัฒนธรรม
พยาบาลมีการมีความไวทางวัฒนธรรม
การผสมผสานการพยาบาลตามมาตรฐาน ร่วมกับการนาข้อมูลเชิงวัฒนธรรมของผู้รับบริการ
การพยาบาลตามวิถีชีวิตของมนุษย์
มีความไว(Sensitive) ในการรับรู้ความแตกต่างทางวัฒนธรรมของผู้รับบริการ
การพยาบาลโดยยึดผู้ป่วยเป็นศูนย์กลาง
การผสมผสานของแนวคิดการพยาบาลแบบองค์รวม (Holistic nursing) กับแนวคิดมนุษยวิทยา(Anthropology)
กรอบแนวคิดทางการพยาบาล 4 มโนมติ
ด้านบุคคล
ด้านสุขภาพ
ด้านสิ่งแวดล้อม
ด้านการพยาบาล
แนวคิดอื่นที่มาเกี่ยวข้องกับการพยาบาลข้ามวัฒนธรรม
เน้นการให้อิสระและเน้นความเป็นมนุษย์
เน้นความเสมอภาคเท่าเทียม ความเป็นอิสระ มีเสรีภาพ
การเปลี่ยนแปลงของสรรพสิ่งตลอดเวลา
แนวคิดหลังโครงสร้างนิยม
มองในเรื่องความเป็นพลวัตรหรือมีการเปลี่ยนแปลงของสรรพสิ่งตลอดเวลา
เชื้อชาติชาติพันธ์บทบาทเพศชนชั้นทางสังคมและความสัมพันธ์เชิงอำนาจในสถาบันหรือองค์กรที่อาจมีผลบวกหรือลบต่อคนหรือประชากร
ความละเอียดอ่อนทางวัฒนธรรม
การเข้าใจบริบทของกลุ่มผู้ใช้บริการ
วิธีการเข้าถึงกลุ่มผู้ใช้บริการ
ตัวอย่าง ศาสนาอิสลาม
เลี่ยงการใช้คำว่า การคุมกำเนิด การทำหมัน แต่ใช้คำว่า เว้นช่วงการมีลูก
หลีกเลี่ยงการนัดหมายผู้ป่วยในช่วงเดือน รอมฏอน
เยี่ยมถึงเตียงไปถึงบ้านมากกว่านัดมาพบ
ใช้สรรพนามแทนชื่อที่เหมาะสมเช่น ก๊ะ ม๊ะ
ตัวอย่าง ชาวมอญ
เชื่ออำนาจนอกเหนือธรรมชาติ
ศาสนาและวัฒนธรรมเป็นที่พึ่งหลักของการดำเนินชีวิต
พึ่งยาพื้นบ้าน
แนวคิดการดูแลหรือการพยาบาลที่สอดคล้อง
การเปลี่ยนแปลงของสังคม
สังคมแบบต่างคนต่างอย
สังคมแบบรวมกลุ่ม
แนวนโยบายของประเทศ
ตัวอย่าง ญี่ปุ่น
ชาวญี่ปุ่นมีแนวโน้มที่จะหลีกเลี่ยงการสัมผัสกาย
พยาบาลญี่ปุ่นให้ความสาคัญกับการมีสัมพันธภาพที่ดีกับผู้ป่วยและญาติระหว่างการรักษาเสมอ
ระบบประกันสุขภาพที่แตกต่างกันหลายรูปแบบ
การให้คุณค่ากับสุขภาพและวิถีชีวิตที่หลากหลาย
ตัวอย่าง ประเทศไทย
ข้อกำหนดของสภาการพยาบาล
ให้ความสำคัญกับการดูแลตามวัฒนธรรมความเชื่อของบุคคลและกลุ่มวัฒนธรรมที่หลากหลายไปพร้อมๆกัน
เน้นความเป็นองค์รวมหรือกลุ่ม มากกว่าแบบรายบุคคล
เข้าสู่ความเป็นสากลมากขึ้นขณะเดียวกันยังต้องรักษาหรือคงไว้ซึ่งวัฒนธรรมการดูแลที่มีความเป็นเอกลักษณ์เดิมด้วย
วิธีการแห่งศาสตร์พระราชาเพื่อการพัฒนาที่ยั่งยืนว่าต้องมี 3 องค์ประกอบสำคัญ คือการเข้าใจ เข้าถึง และพัฒนา
หลักการ 6 ประการของการพยาบาลข้ามวัฒนธรรม
ความรู้ทางด้านวัฒนธรรมจะช่วยในการดูแลของพยาบาล
การมองของบุคคลโดยมองที่โครงสร้างของสังคม
การดูแลคือพฤติกรรมการช่วยเหลือ แตกต่างกันในแต่ละวัฒนธรรม
การดูแลเชิงวิชาชีพที่ให้ความสำคัญกับวัฒนธรรม
คุณค่าความเชื่อและการปฏิบัติในชีวิตประจำวันของกลุ่มชน เป็นลักษณะเฉพาะ
การจัดกิจกรรมการพยาบาล
การจัดหาการดูแลด้านวัฒนธรรมคือการปรับตัว
การวางรูปแบบการดูแลด้านวัฒนธรรมเป็นแบบแผนชีวิตใหม่ที่แปลกแตกต่าง
การสงวนการดูแลด้านวัฒนธรรม เพื่อดำรงไว้ซึ่งสุขภาพหายจากการเจ็บป่วย และเผชิญความตาย
การประยุกต์ใช้
Nursing care plan
กระทำตามความต้องการของผู้ป่วยที่สอดคล้องกับวัฒนธรรมครอบครัวและเน้นการมีส่วนร่วม
Nursing care
การดูแลควรคำนึงถึงความสอดคล้องกับวัฒนธรรม และ สนองตอบต่อค่านิยม หรือไม่แตกต่างมากนัก
Nursing diagnosis
ใช้มุมมองของผู้รับบริการเป็นหลัก
Nursing evaluation
ประเมินโดยใช้ผู้ป่วย ครอบครัวและการยอมรับของกลุ่มชนเป็นหลัก
Nursing Assessemnt
ดูวิถีชีวิตแนวคิดและความเชื่อของแต่ละบุคคลเป็นหลัก
สรุปหลักการสำคัญในการพยาบาลผู้ใช้บริการต่างวัฒนธรรม
หลีกเลี่ยงความผิดพลาดในการสื่อสารด้านภาษา
ให้ครอบครัวมีส่วนร่วม ตลอดกระบวนการ
ประเมิน มุมมองหรือทัศนะในสถานการณ์หรือสภาวะที่ผู้ใช้บริการประสบอยู่
กำหนดบุคคลหรือสิ่งสำคัญที่มีความหมายต่อวิถีชีวิต
หลีกเลี่ยงความลำเอียงและอคติหรืออุปทานเกี่ยวกับวัฒนธรรม
ให้การสนับสนุนด้านอาหารหรือโภชนาการที่ชอบ
ให้ความสำคัญและเรียนรู้วัฒนธรรมและภูมิหลังของพยาบาลและผู้ใช้บริการซึ่งกันและกัน
ประเมินผลการกระทำ
ความหลากหลายของการดูแลทางวัฒนธรรม
พยาบาลต้องมีความไวทางวัฒนธรรม
องค์กรต้องมีความไวทางวัฒนธรรม
ยึดผู้ป่วยเป็นศูนย์กลาง พิจารณาถึงวิถีชีวิตความเชื่อความเข้าใจภาษาตลอดจนความแตกต่างในมิติทางขนบธรรมเนียมประเพณีวัฒนธรรมของผู้ป่วยครอบครัวและชุมชนร่วมด้วย
คุณลักษณะ12 ประการ
สามารถสื่อสารกับผู้ใช้บริการที่ไม่ใช้ภาษาไทยได้
ประเมินความเข้าใจในสารที่ส่งกับผู้ใช้บริการได้
บุคลิกภาพท่าทางเป็นมิตร
ค้นหาแนวทางการแก้ปัญหาร่วมกับผู้ใช้บริการได้เหมาะสม
ความไวเชิงวัฒนธรรม(cultural sensitivity) รู้จักสังเกตค้นหา ค่านิยมความเชื่อวิถีการดำเนินชีวิตตลอดจนพฤติกรรมการปฏิบัติตนเมื่อเจ็บป่วย
บูรณาการความรู้
ทัศนคติด้านบวก
พิทักษ์สิทธิผู้ป่วยได้อย่างเหมาะสม
เข้าใจ ตื่นตัว ใฝ่รู
กฎระเบียบ และจรรยาบรรณวิชาชีพ
เคารพในศักดิ์ศรีของความเป็นมนุษย์
รักษาความลับ
กระบวนการพยาบาล
เข้าใจในคุณค่า
ประยุกต์ใช้ความรู้
มุ่งผู้ใช้บริการเป็นศูนย์กลาง
การประยุกต์ใช้ความรู้
การวางแผนการพยาบาลและเน้นการมีส่วนร่วม
การปฏิบัติการพยาบาลและการดูแล
การตั้งข้อวินิจฉัยการพยาบาล
การประเมินผลหรือผลลัพธ์
การประเมินผู้ป่วย