Please enable JavaScript.
Coggle requires JavaScript to display documents.
การเปลี่ยนแปลงในระบบทางเดินอาหาร ตับ ทางเดินน้ำดีและตับอ่อน - Coggle…
การเปลี่ยนแปลงในระบบทางเดินอาหาร
ตับ ทางเดินน้ำดีและตับอ่อน
กระเพาะอาหาร
กระเพาะอาหารเลื่อน ,ไส้เลื่อนกระบังลม
เป็นภาวะที่หลอดอาหารส่วนที่ติดกับกระเพาะอาหาร (Cardia) และส่วนบนของกระเพาะอาหารยื่น
ผ่านเข้าไปในช่องอก
สาเหตุ
่คาดว่า
เกิดจากความอ่อนแอของกระบังลม
ซึ่งเป็นโดยกำเนิด
เกิดจากปัจจัยที่ส่งเสริมให้เกิดแรงดันในช่องท้องเพิ่มมากขึ้น
ทำให้ส่วนต้นของกระเพาะอาหาร
ถูกดันขึ้นมายังส่วนล่างของช่องทรวงอก
ชนิด
Sliding hiatus hernia
เคลื่อนที่ผ่านรูบริเวณกระบังลม
พบมากที่สุด
อาการและอาการแสดง
โรคกรดไหล
ย้อน
เกิดจากหูรูดหลอดอาหาร LES เคลื่อนที่ขึ้นไปในช่องหน้าอก
ทำให้แรงดันบริเวณ LES น้อยลง
หูรูดเกิดการคลายตัว
Paraesophageal hiatus hernia
เคลื่อนที่ผ่านรู
บริเวณกระบังลม ซึ่งอยู่ข้าง ๆ รูที่เป็นทางผ่านของหลอดอาหาร
อาการและอาการแสดง
ไม่มีอาการของโรคกรดไหลย้อน
มีโอกาสเกิดภาวะไส้เลื่อน
ชนิดถูกบีบรัด
ชนิดติดคา
สัญญาณอันตราย
อาจเกิด
ภาวะไส้เลื่อนขาดเลือด
ลำไส้ไม่มีการเคลื่อนไหว
ไม่สามารถผายลมได้
คลื่นไส้หรืออาเจียน
การวินิจฉัยโรค
การตรวจร่างกาย
. การตรวจพิเศษ
การเอกซเรย์แบบกลืนแป้งแบเรียม
การส่องกล้องตรวจหลอดอาหาร
กระเพาะอาหารอักเสบ
ภาวะที่มีการอักเสบของเยื่อเมือกบุกระเพาะอาหาร
กระเพาะอาหารมีสภาพความเป็นกรดสูงจากกรดเกลือ,เป็บซิน
มีการหลั่งกรดในกระเพาะอาหาร
เพิ่มขึ้นหรือมีการกระตุ้นประสาทเวกัส
ทำลายผนังกระเพาะอาหารจนเกิดการอักเสบ
บริเวณที่สัมผัสกับ
กรดมาก ๆ จะบวม แดง เกิดแผลเปื่อย
กระเพาะอาหารอักเสบเฉียบพลัน
รักษาหายภายในประมาณ 1-3 สัปดาห์
พบการบวมแดงของเยื่อบุกระเพาะอาหาร
มีเลือดออกชั้นใต้เยื่อบุกระเพาะอาหาร
เป็นจุด จนถึงเส้นผ่าศูนย์กลาง 1 cm
การหลุดลอกของเยื่อบุกระเพาะอาหารเป็นแผลตื้นๆ
สาเหตุที่พบบ่อย
การรับประทานยาต้านอักเสบกลุ่มที่ไม่ใช่สเตียรอยด์
Ibuprofen
Aspirin
พฤติกรรมสุขภาพ
การติดเชื้อเฮลิโคแบคเตอร์ ไพโลไร
กระเพาะอาหารอักเสบเรื้อรัง
มีการฝ่อของต่อมเยื่อบุกระเพาะอาหาร
ผนังเยื่อบุกระเพาะอาหารบางลง
เปลี่ยนไปเป็นเซลล์มะเร็งได้
สาเหตุที่พบบ่อย
การติดเชื้อในกระเพาะอาหารแบบเรื้อรังจากเชื้อ H. pylori
ภาวะทางภูมิคุ้มกัน
ความเครียดทางร่างกาย
การดื่มคาเฟอีน แอลกอฮอล์ และการสูบบุหรี่เป็นประจำ
ชนิด
Helicobactor pylori gastritis
เกิดจากเชื้อ H. pylori
เจริญเติบโตได้ดีในเซลล์ที่สร้างเมือกของกระเพาะอาหาร
เคลื่อนไหวได้ดีในเมือกที่สร้างจากเซลล์เยื่อบุ
กระเพาะอาหาร
หลั่งเอนไซม์ยูรีเอส
เปลี่ยนยูเรียให้กลายเป็น
แอมโมเนีย และ CO2
ปรับความเป็นกรด-ด่าง
ทำให้ภาวะกรดไม่สามารถทำอันตรายต่อเชื้อได้
สร้างเอนไซม์
โปรตีเอส
ทำลายไกลโคโปรตีนของเมือก
เมือกที่เคลือบกระเพาะ
อาหารบางลง
สร้างสารพิษ
ทำลายเยื่อบุกระเพาะอาหาร
Autoimmune gastritis
พบได้น้อย
พบได้ในผู้ที่เป็นโรคภูมิคุ้มกันทำลายตนเอง
มีการหลั่งแอนติบอดีไปที่พาไรอีทัลเซลล์และอินทรินซิกแฟกเตอร์
ทำให้สร้างกรดได้น้อยหรือไม่สามารถสร้างกรดได้เลย
ส่งผลให้การดูดซึมวิตามิน B12 ลดลง
จนเกิดภาวะเลือดจางจาก
การขาดวิตามินB12
อาการและอาการแสดง
พบอาการปวดท้อง
ลักษณะอาการที่สำคัญ
ปวดแบบแสบ ๆ หรือร้อน ๆ
ปวดเรื้อรัง เป็น ๆ หาย ๆ
ปวดบริเวณลิ้นปี่
พบอาการจุกเสียด แน่นท้อง ท้องอืด ท้องเฟ้อ อาหารไม่ย่อย เรอลม มีลมในท้อง ร้อนในท้อง คลื่นไส้อาเจียน
เกิดโรคแทรกซ้อน
แผลในทางเดินอาหารหรือแผลเป็บติค
การวินิจฉัย
การซักประวัติ
การตรวจร่างกาย พบท้องอืด แน่นท้อง และกดเจ็บบริเวณลิ้นปี่
การตรวจทางห้องปฎิบัติการ
การตรวจหาเชื้อ H. pylori โดยการตรวจเลือด ตรวจอุจจาระ หรือตรวจทางลมหายใจ
พบ (CO2) และแอมโมเนียขณะหายใจออก
การตรวจ CBC พบเม็ดเลือดขาวสูงขึ้น
การตรวจด้วยเอกซเรย์
การถ่ายภาพรังสีหลังการกลืนแป้ง (GI series)
เพื่อหาเงาภาพรังสีที่สะท้อน
ถึงรอยโรคในกระเพาะอาหาร
การตรวจพิเศษ
การใช้กล้องส่องตรวจ
ทางเดินอาหารส่วนบน
วิธีนี้ถือว่าเป็นการตรวจวินิจฉัยที่ดีที่สุด
ความผิดปกติแต่กำเนิด
กระเพาะส่วนปลายตีบ
(pyloric stenosis)
พบในเพศชาย และเด็กแรกเกิด
เรียกว่า Congenital hypertrophic
pyloric stenosis (PS)
เป็นการหนาตัวของกล้ามเนื้อกระเพาะอาหาร
ส่วนปลายหรือส่วนไพลอรัส
ทำให้เกิดการอุดตัน
สาเหตุ
คาดว่าเกิดจาก
ปัจจัยทางพันธุกรรม
ความผิดปกติของเซลล์ประสาทของ Pylorus
กการหนาตัวของกล้ามเนื้อ Pylorus
การบวมของเยื่อบุ
การตรวจร่างกาย
พบอาการขาดน้ำ
น้ำหนักลดลง
คลำก้อนเคลื่อนไปมาได้
บริเวณท้องด้านบนขวา
ก้อนกลมรีค่อนข้างแข็ง
คล้ายผลมะกอก
ขนาดประมาณ 1.5-2 เซนติเมตร
อาการและอาการแสดง
อาเจียนเป็นอาการสำคัญ
ถ้ารุนแรงขึ้น
อาเจียนพุ่ง
เป็นนมไม่มีน้ำดีปน
บางรายมีลิ่มเลือดเล็กๆปน
บางรายมีสีน้ำตาลคล้ำปน
มักเริ่มมีอาการอายุ 3 สัปดาห์เป็นต้นไป
การวินิจฉัยโรค
การซักประวัติ จากประวัติอาเจียน
การตรวจร่างกาย ร่วมกับการคลำก้อนในท้องได้
การตรวจด้วยเอกซเรย์ช่องท้องธรรมดา
แผลในทางเดินอาหาร หรือแผลเป็บติค
เป็นการเกิดแผลในเยื่อบุทางเดินอาหารของระบบทางเดินอาหารส่วนบน
เป็นบริเวณที่มีโอกาสสัมผัส
กับกรดเกลือ และเปบซิน
ภาวะแทรกซ้อน
Hemorrhage
เกิดจากการฉีกขาดของหลอดเลือด
พบได้ทั้งใน DU และGU
หลอดเลือดเล็กมีการฉีกขาด
ทำให้เลือดออกทีละน้อย
อ่อนเพลีย
เวียนศีรษะ
มีภาวะซีด
ความดันโลหิตลดลงเมื่อเปลี่ยนท่า
การฉีกขาดของหลอดเลือดใหญ่
มีเลือดออกเป็นจำนวนมากและเรื้อรัง
อาเจียนเป็นเลือด
ถ่ายอุจจาระมีสีดำหรือเป็นเลือดสด
มีภาวะช็อก และอาจเสียชีวิตได้
Perforation
การแตกทะลุของผนังกระเพาะอาหารหรือดูโอดินั่ม
ทำให้กรดและน้ำย่อยออกมาในช่องท้อง
เกิดการอักเสบติดเชื้อใน
ช่องท้อง
เกิดการระคายเคืองที่่เยื่อบุช่องท้อง
อาการ
ปวดที่บริเวณลิ้นปี่อย่างรุนแรงทันทีทันใด
ฟังเสียงการเคลื่อนไหวของลำไส้ไม่ได้
ท้องแข็ง
อาจมีปวดท้องน้อยด้านขวา คลื่นไส้อาเจียน หัวใจเต้นเร็ว และเกิด
ภาวะช็อกได้
Obstruction
เกิดจากการบวม หรือเป็นแผลเรื้อรังจนกลายเป็นแผลเป็น
ในตำแหน่งของ Pyloric sphincter
ส่งผลให้มีการหดรั้งจนทางผ่านของอาหารแคบลง
เกิดการอุดตัน
คลื่นไส้ และ อาเจียน
ปวดแน่นท้องบริเวณใต้ลิ้นปี่
การวินิจฉัย
การซักประวัติ อาการและอาการแสดง
การตรวจทางห้องปฏิบัติการ
การตรวจ CBC เพื่อหาภาวะเลือดจาง
การตรวจหาเลือดปนในอุจจาระ
การตรวจพิเศษ
การส่องกล้องตรวจดูหลอดอาหาร กระเพาะอาหารและลำไส้
ทำให้พบตำแหน่งของแผลได้ชัดเจน
การส่งชิ้นเนื้อตรวจเซลล์มะเร็งและเชื้อ H. pylori
ตรวจหาเอนไซม์ Urease
ที่ผลิตขึ้นโดย H. pylori ในชิ้นเนื้อที่ส่งตรวจ
การตรวจหาเชื้อ H. pylori ทางลมหายใจ
แบบเฉียบพลัน เป็นแผลตื้น ๆ
แบบเรื้อรังจะพบแผลลึกถึงชั้นกล้ามเนื้อ
ปัจจัย
ช่วยปกป้องและซ่อมแซมเยื่อบุกระเพาะอาหาร
Prostaglandin
การหลั่งไบคาร์บอเนตจากเซลล์เยื่อบุผิว
การไหลเวียนเลือดไปเลี้ยงเยื่อบุกระเพาะอาหาร
กระตุ้นการสร้างเยื่อเมือก
เร่งการทำ ลายเยื่อบุกระเพาะอาหาร
การหลั่งกรด HCl เอนไซม์เปบซิน หรือสารอนุมูลอิสระมากเกินไป
การติดเชื้อแบคทีเรีย H. pylori
หลั่งสารที่ทำลายเยื่อเมือก
กระตุ้นการสร้างกรดในกระเพาะอาหาร
การรับประทานยาแอสไพริน และ
ยากลุ่ม NSAIDs
จะยับยั้งการสร้างสาร Prostaglandins และ mucous gel
การดื่มแอลกอฮอล์ใน
ปริมาณสูง และการสูบบุหรี่
สารนิโคตินในบุหรี่จะกระตุ้นการหลั่งกรดในกระเพาะอาหารและ
ยับยั้งการหลั่งไบคาร์บอเนต
อาการและอาการแสดง
พบในผู้ป่วยที่มีอายุเฉลี่ย 50 ปีขึ้นไป
แผลมักจะเกิดบริเวณกระเพาะส่วนปลาย และมีบาดแผลลึกเลยชั้นเยื่อเมือก
ปวดแสบบริเวณยอดอกหรือชายโครงซ้าย
อาจปวดรุนแรงจนนอนไม่หลับ
อาการจุกเสียดแน่น ท้องอืดเล็กน้อย
มีอาการปวดภายหลังรับประทานอาหาร ½ -2 ชั่วโมง
พบในคนอายุเฉลี่ย 20-50 ปี
แผลในลำไส้เล็กส่วนดูโอดินัม โดยบาดแผลจะลึกถึงชั้นกล้ามเนื้อ
จะมีอาการปวดแน่นหลังรับประทานอาหาร 2-4 ชั่วโมงหรือท้องว่าง
อาการปวดจะทุเลาลงเมื่อ
รับประทานอาหารหรือยาลดกรด (Antacid)
ตับอ่อน
ตับอ่อนอักเสบ
เกิดจากการอักเสบของเซลล์ตับอ่อน
ตับอ่อนอักเสบเฉียบพลัน
สาเหตุ
ท่อตับอ่อนที่เข้าสู่ลำไส้เล็กเกิดการอุดกั้นจากนิ่วหรือเนื้องอก
ทำให้น้ำย่อยไหลย้อนกลับเข้าทำลายเซลล์ตับอ่อน
เนื้อเยื่อตับอ่อนถูกทำลายและทำลายหลอดเลือดทั้งภายในและรอบ ๆ ตับอ่อน
เซลล์อะซินาร์ได้รับความ
เสียหาย
การติดเชื้อไวรัสบางชนิดและแอลกอฮอล์
โปรเอนไซม์ที่สร้างจากเซลล์อะซินาร์สะสมอยู่ในตับอ่อนและเริ่มทำงานก่อนเวลา
ไปย่อยเยื่อหุ้มเซลล์ของตับอ่อนและไปกระตุ้นการอักเสบของระบบภูมิคุ้มกัน
อาการ
ปวดท้องอย่างรุนแรงและเกิดขึ้นทันทีทันใด
อาจปวดร้าวไปที่หลัง
มักจะเป็นอยู่
ประมาณ 2-3 วัน
คลื่นไส้ อาเจียน และมีไข้
การวินิจฉัย
ตรวจร่างกาย
การตรวจพิเศษ
การเจาะเลือดตรวจระดับเอนไซม์ amylase และ
lipase
การตรวจเอกซเรย์คอมพิวเตอร์
การซักประวัติอาการ
ตับอ่อนอักเสบเรื้อรัง
เป็น ๆ หาย ๆ
ทำให้เนื้อเยื่อตับอ่อนถูกทำลายและแทนที่ด้วยเนื้อเยื่อเส้นใย
ตับอ่อนถูกทำลายมาก ๆ
จะทำให้เป็นโรคเบาหวานและเกิดถุงน้ำตับอ่อน
ทำให้มีการเปลี่ยนแปลงหน้าที่ของตับอ่อนอย่างถาวร
อาการ
ปวดท้องแบบเป็น ๆ หาย ๆหรือปวดตลอดเวลา
อุจจาระเป็นสีเทาหรือสีซีด ๆ
อาจมีไขมันปนออกมากับอุจจาระ
น้ำหนักตัวลดลง
การวินิจฉัย
ตรวจร่างกาย
การซักประวัติอาการ
ตรวจพิเศษ
การเจาะเลือดตรวจระดับเอนไซม์ Amylase และ Lipase
การทำอัลตราซาวนด์
หลอดอาหาร
ความผิดปกติแต่กำเนิด
ชนิดที่พบบ่อยคือการตีบตันของ
หลอดอาหารส่วนบนและส่วนล่าง
มักพบความผิดปกติของหัวใจ
และทางเดินอาหารส่วนอื่นๆ
การตีบตันของหลอดอาหาร
พยาธิกำเนิด
เซลล์ประสาทสั่งการที่ผนังหลอดอาหารลดลง
ติดเชื้อTrypanosoma cruzi
มีการทําลาย Motor neuron ที่ผนังหลอดอาหาร
เรียกว่า โรคซากาส
อาการและอาการแสดง
รู้สึกอึดอัดไม่สบายหลังกลืนอาหาร
ปวดบริเวณที่อุดตัน
การวินิจฉัย
ซักประวัติ ตรวจร่างกาย
การส่องกล้องตรวจในทางเดินอาหารส่วนต้น
การเอกซเรย์แบบกลืนแป้งแบเรียม
การยืนหรือโป่งเป็นถุงของผนังหลอดอาหาร
ผนังกล้ามเนื้อหลอดอาหารอ่อนแอทำให้มีการยื่นหรือโป่ง
ของผนังหลอดอาหารทั้งหมดหรือบางส่วนออกไป
อาการและอาการแสดง
เรอมีกลิ่นเหม็นเน่า
รู้สึกว่ามีอาหารติดค้างอยู่ที่หลอดอาหาร
สำลัก ไอ
การวินิจฉัย
Barium swallow test
หลอดอาหารอักเสบ
การฉีกขาดเป็นแผลยาวที่หลอดอาหาร
เกิดจากอาเจียนรุนแรงโดยเฉพาะใน alcoholic intoxication
การฉีกขาดตรงตําแหน่งรอยต่อระหว่างหลอดอาหารกับกระเพาอาหาร
การไหลยอ้อนของกรดในกระเพาะอาหาร
ขึ้นมาที่หลอดอาหารหรือภาวะกรดไหลย้อน
อาการและอาการแสดง
กลุ่มที่มีอาการในหลอดอาหาร
รู้สึกคล้ายมีก้อนในคอกลืนลําบาก
ปวดแสบปวดร้อนบรเิวณหน้าอกและลิ้นปี่
จุกแน่นในคอหรอืหน้าอกคล้ายอาหารไม่ย่อย
เรอเปรี้ยว รู้สึกถึงรสขมของน้ำดี
กลุ่มที่มีอาการนอกหลอดอาหาร
หายใจไม่ออกเวลากลางคืนจนต้องตื่นกลางดึก
เสียงแหบเรื้อรังหรือเฉพาะตอนเช้า
ไอเรื้อรัง รู้สึกสำลักน้ำลาย
ปอดอักเสบหรือหอบหืด
เจ็บหน้าอกที่ไม่ได้เกิดจากโรคหัวใจ
การวินิจฉัย
ตรวจวัดกรดในหลอดอาหารตลอด 24 ชั่วโมง
ตรวจการเคลื่อนไหวของหลอดอาหาร
ภาวะการอักเสบเรื้อรังของหลอดอาหาร
เป็นภาวะแทรกซ้อนของโรคกรดไหลย้อน
เยื่อบุเซลล์squamous mucosa
ถูกแทนที่ด้วยเยื่อบุเซลล์columnar epithelium
เป็นแผล การตีบจากพังผืด
และมีความเสี่ยงต่อการเกิดมะเร็งหลอดอาหาร
การวินิจฉัย
ตรวจทางพยาธิวิทยาของชนิดเนื้อจะพบ Columnar
epithelium มี Specialized intestinal metaplasia
ส่องกล้องตรวจในทางเดินอาหารส่วนต้น พบColumnar
epithelium อยู่ที่หลอดอาหารส่วนปลาย
หลอดเลือดดําบรเิวณหลอดอาหารส่วนปลาย
โป่งพอง
การวินิจฉัย
ซักประวัติ โดยเฉพาะประวัติโรคตับแข็ง
ตรวจร่างกาย
ตรวจทางห้องปฏิบัติการ
การทำงานของตับ
ความสมบูรณืของเม็ดเลือดแดง
ประเมินหน้าที่ของตับในการแข็งตัวของเลือด
ตรวจพิเศษด้วยการส่องกล้องตรวจหลอดอาหาร
พบได้บ่อยในผู้ป่วยตับแข็ง (Cirrhosis)
อาการและอาการแสดง
หายใจเร็วอาจหมดสติ
อาเจียนเป็นเลือดสด
ชีพจรเบาเร็ว
ความดันโลหิตต่ำ
มะเร็งหลอดอาหาร
ปัจจัยการเกิด
ภาวะกรดไหลย้อน
สิ่งเเวดล้อม
อาหาร
ระยะของมะเร็งหลอดอาหาร
ระยะที่ 1 ก้อนมะเร็งมีขนาดเล็ก ยังเพาะอยู่ในหลอดอาหาร
ระยะที่ 2 ก้อนมะเร็งลุกลามมากขึ้น ลุกลามไปต่อมน้ำเหลืองใกล้เคียง
ระยะที่ 3 ก้อนมะเร็งลุกลามออกมาทะลุเนื้อเยื่อของหลอดอาหารและลุกลามไปต่อมน้ำเหลือง
ระยะที่ 4 ก้อนมะเร็งลุกลามเข้าอวัยวะใกล้เคียง กระจายไปต่อมน้ำเหลืองไกลๆหรืออวัยวะที่อยู่ไกลออกไป เช่น ปอด ตับ กระดูก
อาการและอาการแสดง
อาเจียนเป็นเลือด อุจจาระสีดำ
กลืนอาหารลำบาก ไอเป็นเลือด
เสียงแหบ น้ำหนักลง
วินิจฉัย
ซักประวัติ ตรวจร่างกาย
เอกซเรย์
กลืนแป้งแบเลียม
เอกซเรย์คอมพิวเตอร์
ตรวจพิเศษ
ส่องกล้องทางเดินอาหารส่วนต้น
ตรวจทางพยาธิวิทยา
ลำไส้เล็กและลำไส้ใหญ่
แต่กำเนิด
ถุงยื่นแบบเม็คเคล
เกิดจากการคงอยู่ของท่อ vitelline duct
ลักษณะเป็นถุงยื่นแท้ของลำไส้เล็ก
บริเวณรอยต่อ Ilececal
โรคลำไส้ใหญ่โป่งพองหรือโรคเฮิชสพรุง
อาการ
ท้องอืด อาเจียน
ทานอาหารไม่ได้
กล้ามเนื้อของลำไส้บางส่วนไม่มีเซลล์ประสาท
กล้ามเนื้อเรียบเกิดการบีบรัดผิดปกติ
การคั่งสะสมอุจจาระและลม
ควบคุมการเคลื่อนไหวลำไส้ส่วนปลาย
การอุดตันของลำไส้
ภาวะลำไส้อุดตัน
สาเหตุ
Mechanical obstruction
เกิดจาก External hernia
เกิดจากภาวะแทรกซ้อนลำไส้
ติดกันหลังผ่าตัด
Paralytic adynamic obstruction
ผิดปกติของระบบประสาทและกล้ามเนื้อ
พบบ่อยภาวะลำไส้เป็นอัมพาตชั่วคราว
พยาธิสภาพ
การคั่งของเหลวและก๊าซภายในช่องลำไส้
น้ำลาย
น้ำย่อยกระเพาะอาหาร
น้ำย่อยจากตับ
อาการและอาการแสดง
ปวดท้อง
การอุดตันลำไส้ส่วนบน
ปวดแบบเป็นตะคริว
คลื่นไส้อาเจียน ร่วมกับการปวดบิด
ท้องอืด มีลมในช่องท้อง
การถ่ายผิดปกติ
กดเจ็บ ท้องแข็งตึงถ้ามีภาวะลำไส้เน่าตาย
การวินิจฉัย
การตรวจร่างกาย
การดู ฟังเสียงการเคลื่อนไหวที่ลำไส้
การเคาะและคลำท้องอืด
ตรวจทางห้องปฏิบัติการ
การตรวจ CBC
ตรวจปัสสาวะ
การถ่ายภาพังสี (X-ray)
ไส้เลื่อน
บริเวณขาหนีบ
ผิดปกติของผนังช่องท้องแต่กำเนิด
อาการ
ปวดหน่วงๆ ปวดแสบปวดร้อน
บริเวณสะดือ
การเคลื่อนตัวของลำไส้กลางหน้าท้อง
การผ่าตัด
ผนังหน้าท้องอ่อนแอ
บริเวณต่ำกว่าขาหนีบ
อาการ
ปวดบริเวณต้นขา
อาจปวดที่ขาหนีบร่วมด้วย
การวินิจฉัย
ประเมินตชด้วยตนเอง
ตรวจร่างกาย
ตรวจพิเศษ
Ultrasonogram
ส่องกล้องผ่านลำคอ
CT scan
การอักเสบของลำไส้
ลำไส้อักเสบเรื้อรัง
Crohn's disease
อาการ
อุจจาระมีไขมันสูง
อุจจาระเหลวไม่เลือดปน
อาการท้องเดิน
เกิดเนื้อเยื่อผนังลำไส้อักเสบเป็นแผลทุกชั้น
เกิดการเชื่อมทะลุระหว่างลำไส้หรืออวัยวะ
Ulcerative colitis
เกิดแผลชั้นเยื่อบุหรือชั้นใต้เยื่อบุของลำไส้
อาการ
อุจจาระมีมูกและเลือดปม
เกิดการสูญเสียน้ำ
ไส้ติ่งอักเสบเฉียบพลัน
การอุดตันภายในท่อไส้ติ่งจากเศษอุจจาระแข็ง
การหลั่งสารคัดหลั่งภายในท่อไส้ติ่ง
อาการและอาการแสดง
ปวดร้าวรอบสะดือ
คลื่นไส้อาเจียน เบื่ออาหาร
ท้องเสียหลังจากไส้ติ่งแตกทะลุ
มีไข้หลังจากเริ่มปวดท้อง
การวินิจฉัย
การซักประวัติ
การตรวจร่างกาย
ขณะกดผู้ป่วยไม่รู้สึกปวด
หน้าท้องเกร็ง
การตรวจทางห้องปฏิบัติการ
ตรวจ CBC
พบเม็ดเลือดขาวเพิ่มขึ้น
ตรวจปัสสาวะ
การเลื่อนของชั้นเยื่อเมือก
ความผิดปกติของเนื่อเยื่อประสาน
ลำไส้ตรงและทวารหนัก
ริดสีดวงทวาร
ริดสีดวงภายใน
เนื่อเยื่อทวารหนักอยู่สูงกว่าเส้นแบ่งทวารหนักส่วนล่างและส่วนบน
ริดสีดวงภายนอก
เนื่อเยื่อที่อยู่ใต้ Dentate line ยืดออกเป็นติ่งเนื้อ
แบ่งความรุนแรง
ระยะที่ 1
เลือดออก
ระยะที่ 2
ริดสีดวงโผล่มาข้างนอกขณะเบ่งถ่ายอุจจาระ
ระยะที่ 3
ริดสีดวงโผล่มาข้างนอกขณะถ่ายอุจจาระและหลังถ่ายอุจจาระ
ระยะที่ 4
ริดสีดวงโผล่มาข้างนอกและไม่สามารถดันกลับเข้าไปได้
อาการและอาการแสดง
มีเลือดติดกระดาษชำระ หรือเคลือบอุจจาระออกมา
มีเลือดแดงสดหยดลงในโถส้วมขณะถ่าย
มีก้อนเนื้อโผล่ขณะถ่ายอุจจาระและยุบกลับเมื่อหยุดเบ่ง
ไม่ปวดหรือแสบขอบทวาร
การวินิจฉัย
การซักประวัติและอาการแสดงของโรค
กสนตรวจทางมวารหนัก
ตรวจพิเศษ
ส่องกล้องลำไส้ใหญ่ส่วนปลาย
ฝีบริเวณทวารหนัก
ติดเชื้อที่ต่อมผลิตเมือกของทวารหนัก
อาการ
ปวดและมีหนอง
บวมและเจ็บ
มีไข้ร่วมด้วย
การวินิจฉัย
การตรวจร่างกาย
การตรวจพิเศษ
ตรวจด้วยกล้องขนาดสั้นๆ
หนองเพิ่ม มากขึ้น
แตกทะลุออกสู่ภายนอก
ทางเชื่อมต่อระหว่างรูของทวารหนักกับ
ผิวหนังรอบทวารหนัก เรียกว่า ทางทะลุ
ฝีคัณฑสูตร
เกิดทางทะลุเชื่อมต่อจากรูเปิดที่ผิวหนังบริเวณรอบปากทวารหนัก
มีการแตกของฝีบริเวณทวารหนัก
ชนิดของฝีคัณฑสูตร
Intersphincteric fistula พบบ่อยที่สุด
เกิด Intersphincteric fistula ที่บริเวณ Intersphincteric space
เกิดการเซาะของฝีลงไปยังด้านล่างและ
ออกสู่นอกบริเวณใกล้ๆ กับรูทวารหนัก
Transphincteric fictul
เกิดจาก Intersphincteric fistula
ฝีหนองเซาะทะลุผ่านชั้นกล้ามเนื้อหูรูดชั้นนอกออกสู่ผิวด้านนอก
Suprasphincteric fistula
เกิดจาก Intersphincteric fistula
ฝีหนองเซาะขึ้นไปด้านบนในตำแหน่งเหนือต่อกล้ามเนื้อหูรูดชั้นนอก
Extrasphincteric fistula
เกิดจาก Transphincteric fictul
หนองกัดเซาะขึ้นไปด้านบนเหลือต่อกล้ามเนื้อหูรูดชั้นนอก
การวินิจฉัย
การซักประวัติ
ตรวจร่างกาย
การสังเกต
ตรวจทวารหนักด้วยนิ้วมือ
การตรวจพิเศษ
การฉีดสีเข้าในรูและถ่ายเอ๊กซเรย์
เอกซเรย์คอมพิวเตอร์ MRI
ใช้หัวตรวจอัลตราซาวน์สอดเข้าไปในรูทวาร
การทำหน้าที่ของระบบทางเดินอาหาร
ภาวะท้องผูก
ุอุจจาระแห้งเป็นก้อนทำให้ถ่ายยาก
สาเหตุ
โรคทางกาย
ยาที่รับประมานเป็นประจำ
การอุดกั้นของทางเดินอาหารจากมะเร็ง
ลำไส้แปรปรวน
สาเหตุ
ความผิดปกติของการตอบสนองระหว่างสมองและลำไส้
การเคลื่อนไหวของทางเดินอาหารผิดปกติ
ประสาทรับรู้ความรู้สึกในทางเินอาหารไวกว่าปกติ
การอักเสบของเยื่อบุผิวลำไส้
ความผิดปกติของแบคทีเรียประจำในลำไส้
อาการและอาการแสดง
ปวดท้องหรือไม่สบายท้อง
การวินิจฉัย
การซักประวัติ
ตรวจ stool examination
และตรวจหาพยาธิ
ความผิดปกติของช่องท้อง
เยื่อบุช่องท้องอักเสบ
เชื้อแบคทีเรีย
สารคัดหลั่งหรือสาเคมีต่างๆ
สาเหตุ
ได้รับบาดเจ็บของช่องท้องจากการถูกยิง แทง
กระเพาะอาหารและลำไส้ทะลุ
เทคนิคการปลอดเชื้อไม่ดีขณะผ่าตัดช่องท้อง
อาการและอาการแสดง
ขึ้นอยู่กับความรุนแรงและการติดเชื้อ
ทางเดินน้ำดี
นิ่วในถุงน้ำดี
ภาวะไม่สมดุลของสารประกอบในน้ำดี
นิ่วชนิดคอเลสเตอรอล
มีหิปนปูนหรือแคลเซียม กรดน้ำดี ฟอสโฟไลปิด
และสารอื่นๆ สัดส่วนที่สูงกว่าปกติ
ส่งผลให้เกิดการตกตะกอนกลายเป็นก้อนนิ่ว
การหลั่งคอเลสเตอรอลที่ถุงน้ำดีมากกว่าปกติ
หลั่งกรดน้ำดีน้อยกว่าปกติ
นิ่วชนิดเม็ดสี
มีแคลเซียมบิลิรูบิเนตเป็นองค์ประกอบสำคัญ
น้ำดีมีปริมาณของสารบิลิรูบินชนิดไม่ละลายน้ำมากเกินไป
ส่งผลให้เกิดการตกผลึกเป็นก้อนนิ่วชนิดเม็ดสี
จับตัวกับผลึกคลอเลสเตอรอลกลายเป็นนิ่วชนิดผสม
อาการและอาการแสดง
ท้องอืด
แน่นท้องหลังรับประทานอาหารโดยเฉพาะอาหารที่มีไขมันสูง
ปวดท้องใต้ชายโครงขวาเป็นครั้งคราว
การวินิจฉัย
การซักประวัติ
ตรวจร่างกาย การคลำถุงน้ำดี เพื่อตรวจดูนิ่วในท่อน้ำดี
ถุงน้ำดีอับเสบ
สาเหตุ
นิ่วอุดตันในท่อถุงน้ำดี
แรงดันในถุงน้ำดีเพิ่มสูงขึ้น
ขัดขวางการไหลเวียนเลือดไปถุงน้ำดี
เนื้องอกที่ตับหรือตับอ่อนกั้นไม่ให้น้ำดีไหลออกจากถุงน้ำดี
ภาวะเลือดไหลไปเลี้ยงถุงน้ำดีได้น้อย
ภาวะแทรกซ้อนของการผ่าตัด
อักเสบเฉียบพลัน
ปวดท้องที่ใต้ชายโครงขวาอย่างรุนแรง
บางรายปวดที่ลิ้นปี่ ร่วมกับมีไข้
เบื่ออาหารและคลื่นไส้อาเจียน
อักเสบเรื้อรัง
ผนังของถุงน้ำดีมีการหนาตัวและแข็งจากการบวมเป็นเวลานานๆ
ปวดท้องด้าขวาบนไม่รุนแีง
การอักเสบเฉัยบพลันของถุงน้ำดีไม่มาก เป็นๆ หายๆ
การวินิจฉัย
การซักประวัติ ตรวจร่างกาย
การตรวจทางห้องปฏิบัติการ
ตรวจเลือดเพื่อดูการทำงานของตับอ่อน
ตรวจความสมบูรณ์ของเม็ดเลือด
ตรวจการทำงานของตับ
ตรวจหาการติดเชื้อ
การตรวจพิเศษ
ตรวจด้วยภาพแสกน
การเอกซเรย์คอมพิวเตอร์หรือ CT scan
ตับ
ตับแข็ง
สาเหตุ
การดื่มแอลกอฮอล์
ติดเชื้อไวรัสตับอักเสบบีและตับเอสซีเรื้อรัง
โรคภูมิต้านตัวเองต่อตับ ท่อน้ำดีอุดตัน
ภาวะหัวใจล้มเหลวเรื้อรัง
ลักษณะเฉพาะ
สร้างคอลลาเจนและเนื้อเยื่อเกี่ยวพัน
แทรกในเนื้อตับมากขึ้นจนกลายเป็นพังพืด
อาการและอาการแสดง
อ่อนเพลีย เหนื่อยง่าย
เบื่ออาหาร น้ำหนักลด
คลื่นไส้
ภาวะแทรกซ้อน
ภาวะความดันเลือดในตับสูง
หลอดลเือด Portal vein มีแรงดันสูง
ภาวะท้องมานน้ำ
ความดันเลือดในตับสูง
เซลล์ตับเสียหน้าที่การสร้างพลาสมาโปรตีน
หลอดเลือดดำในหลอดอาหารโป่งพอง
เลือกออกในกระเพาะอาหารได้ง่าย
โรคสมองจากโรคตับ
ตับไม่สามารถกรองสารพิษออกได้
การวินิจฉัย
การซักประวัติ ตรวจร่างกาย
ตรวจเลือดดูค่าการทำงานของตับ
ตรวจพิเศษ
CT scan
Ultrasound
radioisotope scan
การเจาะผ่านผิวหนัง
ตับอักเสบ
ตับอักเสบจากไวรัส
เซลล์ตับที่ถูกทำลายจะถูกจับกินและ
สลายไปพบการตายของเซลล์ตับเป็นหย่อมๆ
ตับอักเสบชนิดเอ
(Hepatitis A)
พบได้บ่อย
ตับอักเสบเรื้อรัง
มะเร็งของตับ
เชื้อจะออกมากับอุจจาระ
อาการ
ไข้สูง ปวดศรีษะมาก
ปวดเมื่อยตามกล้ามเนื้อทั่วไป
ตับอักเสบชนิดบี
(Hepatitis B)
พบในเลือดและสิ่งขับหลั่งทุดชนิดของร่างกาย
ลักษณะการติดเชื้อ
การติดเชื้อเฉียบพลัน
ระยะฟักตัว
ระยะอาการก่อนเหลือง
อาการคล้ายไข้หวัดใหญ่
ไข้ หนาวสั่น
ไอ อ่อนเพลีย
ปวดเมื่อยตามตัว
ปวดศีรษะ
เบื่ออาหาร คลื่นไส้ อาเจียน
ระยะเหลือง
ตัวเหลือง
ตาเหลือง
ปัสสาวะสีเหลืองเข็ม
อุจจาระสีคล้ายดิน
ระยะหลังจากมีอาการเหลือง
อ่อนเพลีย
ขนาดตับลดลงแต่ยังกดเจ็บ
การติดเชื้อแบบเรื้อรัง
พบพยาธิสภาพและการดำเนินโรคได้หลายแบบ
ตับอักเสบชนิดซี
(Hepatitis C)
พบหลังจากได้รับเลือด
ระดับอะลามีน แอลมิโนทานสเฟอเรสเพิ่มขึ้นเล็กน้อย
ตับอักเสบชนิดอี
(Hepatitis E)
ติดต่อโดยการรับประทานอาหาร