Please enable JavaScript.
Coggle requires JavaScript to display documents.
การป้องกันการตกเลือดระยะที่ 3 ของการคลอด - Coggle Diagram
การป้องกันการตกเลือดระยะที่ 3 ของการคลอด
การดูแลการคลอดระยะที่ 3 แบบ Active Management
รอ 1-3 นาทีแล้วใช้ clamp หนีบสายสะดือ แล้วตัดสายสะดือ (กรณีทารกต้องการ การช่วยเหลือเร่งด่วนไม่ต้องรอ ให้หนีบและตัดสายสะดือได้เลย)
ทำคลอดรกโดยวิธี controlled cord traction โดยรอให้มดลูกหดรัดตัวอย่างแรง แล้วใช้มือข้างหนึ่ง ดึงสายสะดือเบาๆ ขณะที่มืออีกข้างกดที่เหนือกระดูกหัวเหน่า เพื่อ เป็น counter traction ผลักส่วนล่างของมดลูกที่เหนือกระดูกหัวเหน่าขึ้นไปทาง ศีรษะมารดาพร้อมดึงสายสะดือลงและออกจากช่องคลอดเบาๆ ถ้ารกไม่เคลื่อนลงต่ำ ให้หยุดดึงแล้วรอมดลูกหดรัดตัวครั้งต่อไปจึงเริ่มทำคลอดรกใหม่ไปเรื่อยๆ จนรก สามารถคลอดออกมาได้แล้วทำการตรวจรกว่ามีส่วนใดขาดหายไปหรือไม่
ให้ oxytocin โดยหลังทารกคลอดไหล่หน้า ถ้ามั่นใจว่ามีทารกคนเดียว ให้ฉีด oxytocin 10 ยูนิด เข้ากล้ามมารดาหรือเข้าหลอดเลือดดำช้าๆ ภายใน 1 นาที
นวดคลึงมดลูกให้หดรัดตัวดี ทุก 15 นาที จนครบ 2 ชั่วโมงหลังคลอดรก
การรักษาภาวะตกเลือดหลังคลอดทันที (Immediate or early PPH)
หลักการรักษาภาวะตกเลือดหลังคลอด มีหลักสำคัญ 2 ประการ
หยุดเลือดที่ออก
ให้เลือดทดแทนเพียงพอ
แนวทางการดูแลรักษาผู้ป่วยตกเลือดหลังคลอด
ให้การดูแลรักษาตามสาเหตุร่วมกับการรักษาแบบประคับประคองอื่นๆ
หาสาเหตุของการตกเลือดหลังคลอด เริ่มจากตรวจการหดรัดตัวของ มดลูกการฉีกขาดของช่องทางคลอด ตรวจรกคลอดครบหรือไม่ดูปัจจัยการแข็งตัวของเลือด
การดูแลรักษาตามสาเหตุหลัก (4T’s)
รกไม่คลอด / คลอดไม่ครบ (placental tissue)
ถ้ารกคลอดแล้ว แต่ไม่แน่ใจว่าครบหรือไม่ ควรเช็คด้วยอัลตราซาวด์ ว่ามีเศษรกค้างหรือไม่ • ถ้ารกคลอดไม่ครบ หรือมีเศษรกค้าง ให้ขูดมดลูก (แนะนำให้ใช้ curet ตัวใหญ่ หรือ ring forceps และทำด้วยความระมัดระวัง)
ถ้ารกยังไม่คลอด ให้ล้วงรก (manual removal of placenta) โดยจับ สายสะดือด้วยมือข้างที่ไม่ถนัด ใช้มือข้างที่ถนัดตามสายสะดือเข้าไปใน โพรงมดลูกเพื่อคลำหาขอบรก มืออีกข้างย้ายมาจับที่หน้าท้องเพื่อตรึง มดลูกให้อยู่กับที่ ใช้สันมือที่อยู่ในโพรงมดลูกด้านนิ้วก้อยเซาะรกจน ลอกตัวทั้งหมด (ไม่ใช้ปลายนิ้วตะกุย) แล้วจับรกทั้งอันออกมาทางปาก มดลูก (หากไม่สามารถเซาะได้ หรือสงสัยว่ารกติด ควรหยุด)
บาดเจ็บช่องทางคลอด / มดลูกปลิ้น (genital tract trauma)
ผ่าตัดเปิดหน้าท้องเพื่อตัดมดลูก (กรณีมดลูกแตก) • ใส่มดลูกกลับคืนกรณีมดลูกปลิ้น (manual replacement of uterine inversion)
วิธีการทำ manual replacement of uterine inversion
ก่อนทำอาจจำเป็นต้องให้ยาคลายกล้ามเนื้อมดลูก หรือยาระงับปวดให้ เพียงพอ หลังจากนั้นใช้ฝ่ามือข้างที่ถนัดจับที่ยอดมดลูก (ซึ่งปลิ้นออกมาจาก ปากมดลูก หรือปากช่องคลอด) คล้ายการจับลูกเทนนิส ดันมดลูกขึ้นไป ด้านบนโดยใช้ปลายนิ้วจนกระทั่งยอดมดลูกอยู่ในตำแหน่งปกติ คามือไว้ใน โพรงมดลูกสักครู่ ขณะที่ให้ยากระตุ้นการหดรัดตัวของมดลูก ใช้มืออีกข้าง วางบนหน้าท้องและจับยอดมดลูกไว้ ขณะที่ค่อย ๆ ถอนมือออกจากโพรง มดลูก และหยุดให้ยาคลายกล้ามเนื้อมดลูก (หากมดลูกปลิ้นขณะรกยังไม่ ลอกตัว ไม่ควรเซาะรกก่อนใส่มดลูกกลับคืน)
เย็บซ่อมตำแหน่งฉีกขาด (ควรให้ยาระงับปวดให้เพียงพอ และใช้ เครื่องมือช่วยให้เห็นตำแหน่งที่ฉีกขาดได้ชัดเจน)
การแข็งตัวของเลือดผิดปกติ(abnormal thrombin clotting time)
ให้แก้ไข และต้องให้เลือดทดแทน
ปรึกษาอายุรแพทย์
การหดรัดตัวของมดลูกไม่ดี(uterine tone)
ล้วงก้อนเลือดในช่องคลอด
Bimanual uterine compression โดยใช้มือหนึ่งวางอยู่ทางหน้าท้อง โดย พับยอดมดลูกมาทาง pubic symphysis ให้มากดกับมือที่อยู่ในช่องคลอด ให้ยาช่วยการหดรัดตัวมดลูก โดยแนะนำ oxytocin เป็นลำดับแรก หรือ methylergonovine ประเมินการตอบสนองโดยเร็ว (ภายใน 10 – 20 นาที) ถ้าไม่ได้ผลอาจให้ยากลุ่มพรอสตาแกลนดนิส์ เช่น sulprostone หรือ misoprostol
นวดคลึงมดลูก