Please enable JavaScript.

Coggle requires JavaScript to display documents.

1.ยาแก้ปวด ลดไข้ และยาต้านการ อักเสษที่ไม่ใช่สเตียรอยด์…

- - - - ระคายเคืองทางเดินอาหาร การเกิดเลือดออกในทางเดินอาหาร ซึ่งเป็นผลข้างเคียงที่พบได้ค่อนข้างบ่อยและรุนแรงกว่า พบบ่อยในผู้ใช้ยาที่มีอายุมาก ซึ่งสามารถลดความเสี่ยงได้โดยการใช้ยาลดการหลั่งกรดในกระเพาะอาหารร่วมด้วย
    - - การใช้ยาแอสไพรินเพื่อบรรเทาอาการปวด อักเสบ และลดไข้ ขนาดยาแอสไพรินในข้อบ่งใช้นี้ควร เป็นขนาดยาที่สูง คือ 325-650 มิลลิกรัม5 รับประทาน ทุก 4-6 ชั่วโมง ลักษณะของเม็ดยาจะมีขนาดใหญ่และเป็นเม็ดยาที่ถูกเคลือบเพื่อควบคุมให้มีการปลดปล่อยยาที่ลำไส้เล็ก ควรรับประทานยาทั้งเม็ดหลังอาหารทันทีเพื่อลดการระคายเคือง กระเพาะอาหารโดยใช้ตามอาการที่เป็น และหยุดใช้ยาเมื่ออาการหมดไป
        
        การใช้ยาแอสไพรินเพื่อรักษาภาวะหลอดเลือดอุดตัน ไม่ว่าจะเป็นหลอดเลือดสมอง หรือหลอด เลือดหัวใจ หากผู้ป่วยไม่เคยได้รับยาแอสไพรินมาก่อน ในวันแรกที่มีอาการแพทย์ผู้ให้การรักษาจะแนะน้าให้ ผู้ป่วยเคี้ยวยาแอสไพรินขนาด 300-325 มิลลิกรัมเพื่อให้ระดับยาในเลือดมากพอและเกิดการยับยั้งการเกาะ กลุ่มของเกล็ดเลือดอย่างรวดเร็ว เพื่อป้องกันการเกิดการอุดตันหลอดเลือดซ้้าอีก จากนั้นจะลดขนาดยาลงเป็น แอสไพรินขนาดต่้า คือ 81 มิลลิกรัม และรับประทานตามปกติ (หลังอาหารทันทีและกลืนยาทั้งเม็ด) โดยจะต้องรับประทานยาแอสไพรินขนาดต่ำต่อเนื่องไปตลอดเพื่อป้องกันการกลับเป็นซ้ำของภาวะหลอดเลือดอุดตัน
    - - ใช้ในเด็กหรือวัยรุ่นที่มีการติดเชื้อไวรัส พบว่าสัมพันธ์กับ ความผิดปกติ ที่เรียกว่า Reye's syndrome ถึงแม้จะพบได้ไม่บ่อยแต่มีความรุนแรงสูงจน ทำให้ผู้ป่วยถึงแก่ชีวิตได้ เกิดตับอักเสบ และสมองอักเสบ จึงควรหลีกเลี่ยงการใช้ยา นี้ในเด็กอายุน้อยกว่า 16-19 และสามารถเลือกใช้ยาลดไข้ที่เป็นตัวยาพาราเซตามอล (paracetamol) ซึ่งมีประสิทธิภาพในการลดไข้ที่ใกล้เคียงกับแอสไพริน หรือยาชนิดอื่นในกลุ่มเดียวกัน เช่น ไอบูโปรเฟน (ibuprofen), นาพรอกเซน (naproxen) เป็นต้น 2. ควรระวังการใช้ยาลดไข้กลุ่ม NSAIDs ในผู้ป่วยไข้เลือดออก ยาจะทำให้อาการเลือดออกผิดปกติเกิดได้ง่ายมากขึ้นเนื่องจากฤทธิ์ต้านเกล็ดเลือดของยากลุ่มนี้
    - - ระมัดระวังการใช้ยาชนิดอื่นร่วมด้วย โดยเฉพาะอย่างยิ่งการใช้ยา บรรเทาอาการปวดหรืออักเสบในกลุ่ม NSAIDs เนื่องจากจะเสริมฤทธิ์ต้านเกล็ดเลือดและเพิ่มความระคายเคือง กระเพาะอาหารได้ หากมีความจ้าเป็นต้องใช้ยาบรรเทาอาการปวด อาจพิจารณาเลี่ยงไปใช้ยากลุ่มอื่นๆ เช่น ยาพาราเซตามอล หรือยาทรามาดอล (tramadol)
    - - เอ.เอส.เอ แคป (A.S.A Cap), เอ.เอส.เอ.-500 (A.S.A.500), แอคโทริน (Actorin), อนาสซา (Anassa), อาร์ไพซิน (Arpisine), อาซ่าแทป (Asatab), แอสคอต (Ascot), แอสปาโก 300 (Aspaco 300), แอสเพนท์ (Aspent), แอสเพนท์-เอ็ม (Aspent-M), แอสพิเลทส์ (Aspilets), แอสพิแพค (Aspipac), แอสไพริน บีดี (Aspirin BD), แอสไพริน เอสเอสพี (Aspirin SSP), แอสไพริน 162 มก. (Aspirine 162 mg), แอสรินา (Asrina), บี-แอสไพริน 81 (B-Aspirin 81),
    - - ยับยั้งเอนไซม์ในร่างกายที่ท้าให้เกิดสารอักเสบ ซึ่งมีชื่อว่า ไซโคลออกซิจีเนส หรือเรียกชื่อเอนไซม์นี้ อย่างย่อๆ ว่า ค็อกซ์ (cyclooxygenase: COX) นอกจากนี้ เอนไซม์ค็อกซ์ (COX enzyme) ยังกระตุ้นการ สร้างสารที่ท้าให้เกิดการเกาะกลุ่มของเกล็ดเลือด ที่มีชื่อว่า ทร็อมบ็อกเซนเอทู thromboxane-A2 ดังนั้น ผล ที่ได้จากการใช้ยาแอสไพริน นอกจากจะบรรเทาอาการอักเสบแล้ว ยังท้าให้เกล็ดเลือดเกาะกลุ่มกันได้ยากมาก ขึ้น ซึ่งขนาดยาที่สูงของแอสไพริน (325-650 มิลลิกรัม ต่อครั้ง) จะได้ผลดีในการบรรเทาอาการปวดและอักเส ส่วนขนาดยาที่ต่้าของแอสไพริน (75-150 มิลลิกรัมต่อวัน) มีผลการรักษาที่ดีในแง่ฤทธิ์ต้านเกล็ดเลือด
    - - ยาเม็ด ขนาด 60, 80, 81, 125, 162, 162.5, 227.5, 300, 325, 500, 600, 650, 800, 975, 1,000 และ 1,200 มิลลิกรัม ยาผง ขนาด 650 มิลลิกรัม เช่น ยาทัมใจ
  - - - ใช้เพื่อบรรเทาอาการปวดและช่วยลดไข้ นิยมใช้เพื่อรักษาอาการปวดทั่วไป อาการปวด ศีรษะ หรือไข้หวัดใหญ่ และเพื่อบรรเทาอาการปวดของโรคข้ออักเสบได้
    - - ยาเม็ดส้าหรับผู้ใหญ่ และมีน้้าหนักตัว 40 กก. ขึ้นไป
        
        ยาเม็ดขนาด325 มก./เม็ด ให้ค้านวณตามน้ำหนักตัว โดยให้ 10 - 15 มก./กก.
        
        ยาเม็ดขนาด500 มก./เม็ด ให้ค้านวณตามน้ำหนักตัว โดยให้ 10 - 15 มก/กก.
        
        ยาเม็ดขนาด650 มก./เม็ด เป็นยาที่ออกฤทธิ์ยาว 8 ชั่วโมง ดังะนั้นให้ทานทุก 8 ชั่วโมง โดย
        ให้ค้านวณตามน้ำหนักตัว โดยให้ 10 – 15 มก./กก
      - ยาน้้าส้าหรับเด็ก มีความเข้มข้นต่างๆ ดังนี้
        
        แบบหยด มีตัวยา 60มก./0.6 มล. หรือ 80 มก./0.8 มล. เหมาะกับเด็กอ่อนน้้ำหนักตัวไม่ถึง 10 กก. (อายุไม่ ถึง 1 ปี)
        
        แบบยาน้ำเชื่อม มีตัวยา 120, 125มก./ช้อนชา เหมาะกับเด็กน้ำหนักตัว 12 – 15 กก. (อายุน้อยกว่า 2 ปี)
        
        แบบยาน้ำเชื่อม มีตัวยา 160 มก./ช้อนชา เหมาะกับเด็กน้ำหนักตัว 16 – 24 กก. (อายุประมาณ 3- 7ปี)
        
        แบบยาน้ำเชื่อม มีตัวยา 250 มก./ช้อนชา เหมาะกับเด็กน้้าหนักตัว 25-40 กก. (อายุประมาณ 8-10ปี)
        ทั้งนี้ให้คิดตามน้้าหนักตัวของเด็กแต่ละคน ประมาณ 10 – 15 มก./กก. ของน้้าหนักตัวเด็ก
    - - ออกฤทธิ์ยับยั้งการสร้างสารโพรสตาแกลนดิน (Prostaglandin) ในระบบประสาทส่วนกลางและเพิ่มระดับกั้นความเจ็บปวด (Pain threshold) ยังเหนี่ยวนำฤทธิ์บรรเทาอาการปวดได้โดยการไปยับยั้งเอนไซม์ (Cyclooxygenase) โดยเฉพาะชนิดที่ 2 แต่มีฤทธิ์อ่อน
    - - อุจจาระเป็นเลือด หรือมีสีดำ
        
        ปัสสาวะเป็นเลือด ปัสสาวะน้อยลง
        
        มีอาการไข้ หนาวสั่น
        
        ปวดที่หลังส่วนล่างอย่างรุนแรง - มีจุดแดงเล็ก ๆ ขึ้นตามผิวหนัง มีผื่นคัน
        
        เจ็บคอ มีแผลร้อนใน หรือ จุดขาว ๆ ขึ้นที่ริมฝีปากหรือภายในช่องปาก
        
        เลือดออกผิดปกติ เหนื่อยง่ายผิดปกติ
        
        ตาเหลือง ตัวเหลือง
    - - ห้ามใช้ในผู้ที่มีประวัติการแพ้ยาพาราเซตามอล (Paracetamol)
        
        ห้ามใช้ในผู้ที่เป็นโรคตับหรือโรคไตวายระยะรุนแรงหรือเมื่อมีอาการตัวเหลืองตาเหลือง
        
        ห้ามใช้ยาที่หมดอายุหรือเสื่อมสภาพแล้ว
        
        หลีกเลี่ยงการรับประทานยานี้ร่วมกับเครื่องดื่มที่มีแอลกอฮอล์
        
        ควรระมัดระวังการใช้ยานี้ในผู้ที่มีภาวะทุพโภชนาการ ดื่มสุราเป็นประจำหรือเป็น โรคพิษสุราเรื้อรัง โรคตับหรือในผู้ป่วยที่มีสภาวะตับทำงานผิดปกติ รวมถึงผู้ที่ใช้ยาบางชนิดอยู่ก่อน เช่น ยากันชัก ยารักษาวัณโรค เป็นต้น
        
        ควรระมัดระวังการใช้ยานี้ในผู้ที่มีภาวะพร่องเอนไซม์ (G-6-PD) อาจเกิดภาวะเม็ด เลือดแดงสลาย (Hemolysis) ในรายที่ได้ยาเกินขนาด
        
        ควรระมัดระวังการใช้ยานี้ในผู้ที่มีไตเสื่อมขั้นรุนแร
    - - ไม่ควรใช้ยาเกินครั้งละ 500-1,000 มิลลิกรัม ต่อ 4-6 ชั่วโมง และไม่ควรเกิน 4,000 มิลลิกรัมต่อวัน
      - ผู้ที่มีปัญหาโรคตับ เช่น ตับแข็ง ตับอักเสบ ควรปรึกษาแพทย์ก่อนใช้ยาทุกครั้ง
      - ผู้ที่มีประวัติเป็นโรคพิษสุราเรื้อรังควรหลีกเลี่ยงการใช้ยาพาราเซตามอลในทุกกรณี
      - ไม่ควรใช้ยาพาราเซตามอลร่วมกับยาแก้ไอ ยาไข้หวัด ยาแก้แพ้ หรือยาแก้ปวดชนิดอื่น ๆ อาจท้าให้ได้รับยาเกินขนาด
      - หลีกเลี่ยงการดื่มเครื่องดื่มแอลกอฮอล์ระหว่างการใช้ยา ทำให้ตับเสี่ยงต่อการถูกท้าลายมากขึ้น
      - สตรีมีครรภ์หรืออยู่ในช่วงให้นมบุตรควรปรึกษาแพทย์ก่อนใช้ยาพาราเซตามอล
    - - Sara, Cemol , Panado , Paracap , Tempra , Tylenol , Paracetamol GPO Paracetamol Jawarad , Paramol , Parat , Pyracon , Tempra , Unicap
    - - ยาเม็ด ขนาด 325 และ 500 มิลลิกรัม และขนาด 650 มิลลิกรัม ทั้งชนิดที่ออก ฤทธิ์ทันทีและชนิดที่ออกฤทธิ์นานด้วย
      - ยาน้ำเชื่อม/ยาน้ำแขวนตะกอน ขนาด 120, 160, 240 และ 250 มิลลิกรัม/5 มิลลิลิตร (1 ช้อนชา)
        
        ยาน้ำเชื่อม/ยาน้ำแขวนตะกอนเข้มข้น ขนาด 100 มิลลิกรัม/1 มิลลิลิตร
      - ยาหยด ขนาด 60 มิลลิกรัมในน้้า 0.6 มิลลิลิตร
      - ยาฉีด ขนาด 150 มิลลิกรัม/หลอด (2 มิลลิลิตร
- - - - ยาเม็ด/ยาแคปซูล ขนาด 200, 300, 400, 600 และ 800 มิลลิกรัม
      - ยาเม็ดชนิดเคี่ยว ขนาด 100 มิลลิกรัม
      - ยาน้ำแขวนตะกอน ขนาด 50 มิลลิกรัม/1.25 มิลลิลิตร สำหรับเด็กอายุ 6 เดือน ถึงอายุไม่เกิน 2 ปี
      - ยาน้ำแขวนตะกอน ขนาด 100 มิลลิกรัม/5 มิลลิลิตร (1 ช้อนชา) สำหรับเด็กอายุ 6 เดือน ถึง 11 ปี
      - ยาน้ำเชื่อม ขนาด 100 มิลลิกรัม/5 มิลลิลิตร (1 ช้อนชา)
      - ยาเจล (สำหรับทา) 5% ขนาด 100 กรัม/5 กรัม
      - ยาฉีด (Caldolor®) ขนาด 100 มิลลิกรัม/1 มิลลิลิตร (ในขวดยา 4 และ 8 มิลลิลิตร)
      - ยาฉีด Ibuprofen Lysine Injection (NeoProfen®) ขนาด 10 มิลลิกรัม/ 1 มิลลิลิตร
    - - สำหรับยาเม็ด ให้รับประทานโดยการกลืนยาเม็ดพร้อมกับน้ำ 1 แก้ว (ห้ามบด เคี้ยว หรือหักแบ่ง) ควรรับประทานยาพร้อมกับอาหารหรือหลังอาหารทันที และดื่มน้ำตามมากๆ เพื่อลดการระคายเคืองใน กระเพาะอาหาร หลังจากรับประทานยาแล้ว ไม่ควรอยู่ในท่านอนราบประมาณ 15-30 นาที เนื่องจากยาอาจ ก่อให้เกิดอาการระคายเคืองในหลอดอาหารได้
      - สำหรับยาแคปซูล ห้ามแกะแคปซูลก่อนการรับประทานยา
      - สำหรับยาน้ำ ให้เขย่าขวดก่อนรินยาทุกครั้ง แล้วรินยาลงในช้อนตวงที่ได้มาตรฐานที่มาพร้อมกับขวด แล้วรับประทานยาโดยการกลืนและดื่มน้้าตาม
      - สำหรับยาเม็ดชนิดเคี้ยว ควรเคี้ยวให้ละเอียดก่อนกลืนยาพร้อมกับดื่มน้ำตาม 1 แก้ว
      - ไม่ควรซื้อยานี้มารักษาตนเองเป็นเวลานานเกินกว่า 1 สัปดาห์
    - - ยา Ibuprofen ชนิดยาเม็ดรับประทาน
        
        ข้อบ่งใช้สำหรับลดไข้
        
        ข้อบ่งใช้สำหรับบรรเทาอาการปวดในระดับความรุนแรงน้อยถึงปานกลาง
        
        ข้อบ่งใช้สำหรับรักษาข้อเสื่อม ข้ออักเสบรูมาตอยด์
        
        ข้อบ่งใช้สำหรับรักษาอาการปวดประจ้าเดือน
      - ยา Ibuprofen ชนิดยาทาภายนอก
        มีข้อบ่งใช้ คือ บรรเทาอาการปวดและอาการอักเสบที่เกี่ยวข้องกับกล้ามเนื้อและข้อ
    - - ยาไอบูโพรเฟนมีฤทธิ์ยับยั้งการสร้างสาร Prostaglandin ในร่างกาย ซึ่งชักนำให้เกิดการอักเสบ โดยจะเข้าไปขัดขวางการทำงานของเอนไซม์Cyclooxygenase ทั้ง ชนิด 1 (Cox-1) และชนิด 2 (Cox-2) ซึ่งเป็นส่วนส้าคัญของกระบวนการสังเคราะห์สารโพรสตาแกลนดิน ยาจึงมีสรรพคุณในการต้านการอักเสบของเนื้อเยื่อต่างๆ ช่วยแก้อาการปวด ป้องกันและบรรเทาอาการปวด ประจ้าเดือน
    - - สำหรับใช้เป็นยาแก้อาการอักเสบของข้อ โรคข้ออักเสบรูมาตอยด์ โรคข้อเสื่อมชนิดรุนแรง โรคข้อ สันหลังอักเสบเรื้อรัง และใช้ลดการอักเสบของกล้ามเนื้อและเส้นเอ็น (เส้นเอ็นอักเสบ, ข้อเคล็ดข้อแพลง) ในผู้ใหญ่ ให้รับประทานยาครั้งละ 400-800 มิลลิกรัม วันละ 3-4 ครั้ง (สูงสุดไม่เกินวันละ 3,200 มิลลิกรัม) ในเด็ก ให้รับประทานยาวันละ 30-50 มิลลิกรัม/น้ำหนักตัว 1 กิโลกรัม โดยแบ่งให้ทุก 6 ชั่วโมง (สูงสุดไม่เกิน วันละ 2,400 มิลลิกรัม)
    - - ก่อให้เกิดการระคายเคืองต่อกระเพาะอาหารและลำไส้ อาจท้าให้เกิดโรคแผลในกระเพาะอาหาร และกระเพาะอาหารอักเสบ
      - อาจทำให้มีอาการปวดศีรษะ เวียนศีรษะ สับสน มึนงง เสียงดังในหู ตามัว การมองเห็นผิดปกติ คลื่นไส้ อาเจียน ง่วง ซึม อ่อนเพลีย เฉื่อยชา เป็นลม แสบร้อนกลางอก
      - อาจเกิดอาการแพ้ยา เป็นลมพิษ ผื่นคัน หอบหืด
      - อาจทำให้เม็ดเลือดขาวต่ำ เกล็ดเลือดต่ำ โลหิตจางจากไขกระดูกฝ่อ
      - อาจทำให้ตับอักเสบหรือเอนไซม์ตับ (AST, ALT) สูง
      - อาจท้าให้ร่างกายคั่งน้้า (Fluid retention) ทำให้มือเท้าบวม ความดันโลหิตสูงได้ และอาจทำให้ผู้ที่ มีภาวะหัวใจวายเกิดอาการกำเริบได้
      - อาจท้าให้ระบบการทำงานของกล้ามเนื้อหัวใจผิดปกติ
    - - ควรระมัดระวังการใช้ในผู้สูงอายุ โดยจะมีโอกาสเกิดอาการข้างเคียงจากยารุนแรง โดยอาการข้างเคียงที่อาจเกิดขึ้นในผู้สูงอายุ คือ สับสน มี อาการบวมที่หน้า เท้าหรือน่อง ปริมาณปัสสาวะลดลงอย่างฉับพลัน เป็นต้น
        
        ควรระมัดระวังการใช้ยานี้ในผู้ป่วยที่มีภาวะเลือดออกง่าย (โรคเลือด), ผู้ป่วยที่ใช้ยาต้านการแข็งตัว ของเลือด, ผู้ป่วยที่เป็นโรคกระเพาะ, ผู้ที่มีประวัติหอบหืด, ผู้ป่วยที่เป็นโรคหัวใจ, ผู้ป่วยโรคความดันโลหิตสูง, ผู้ป่วยโรคตับหรือไต เป็นต้น
        
        หลีกเลี่ยงการใช้ยานี้ร่วมกับยาแอสไพริน, ยาแก้ปวด, ยาต้านการอักเสบที่ไม่ใช่สเตียรอยด์ ยาสเตียรอยด์, ยาคีโตโรแลค (Ketorolac) และแอลกอฮอล์ เนื่องจากอาจท้าให้มีโอกาสเกิดผลข้างเคียงมาก ขึ้น เช่น ท้าให้เสี่ยงต่อการเกิดแผลในกระเพาะอาหาร
        
        ห้ามใช้ยานี้กับผู้ที่เคยมีประวัติการแพ้ยาไอบูโพรเฟน (Ibuprofen) ยาแอสไพริน (Aspirin) หรือกลุ่ม ยาต้านการอักเสบที่ไม่ใช่สเตียรอยด์ (NSAIDs) หรือผู้ที่มีอาการหอบหืด ลมพิษ หรือโพรงจมูกอักเสบแบบ เฉียบพลันจากการแพ้ยาแอสไพรินหรือกลุ่มยาต้านการอักเสบที่ไม่ใช่สเตียรอยด์
        
        ห้ามใช้ยานี้กับผู้ที่เป็นโรคหอบหืด, ลมพิษ, หวัดภูมิแพ้, ผู้ป่วยที่มีเลือดออกหรือมีแผลในกระเพาะ อาหารหรือล้าไส้ หรือมีแผลทะลุ ผู้ป่วยโรคตับ, โรคไต
        
        ห้ามใช้ยานี้กับหญิงตั้งครรภ์ในระยะไตรมาสที่ 3 นอกจากแพทย์สั่ง อาจท้าให้ตัวอ่อนในครรภ์หรือทารกที่คลอดออกมามีความ ผิดปกติของหัวใจหรือระบบการไหลเวียนของโลหิตได้
    - - Ambufen, Borafen, Coprofen, G-Fen Syrup, G-Fen Tablet, Gofen 400 Clearcap, Heidi, Ibrofen, Ibuprofen, I-Profen, Mano-Bruzone, Nurofen, P-Fen, Rheumanox, Spedifen, Tonifen, Anufen, Aprofen, Brufen, Brufenin, Brugin