Please enable JavaScript.
Coggle requires JavaScript to display documents.
จิตวิทยาพัฒนาการวัยสูงอายุ (หลักเกณฑ์ในการพิจารณาความเป็นผู้สูงอายุ…
จิตวิทยาพัฒนาการวัยสูงอายุ
ที่ประชุมสมัชชาโลกว่าด้วยผู้สูงอายุ (World Assembly on Aging) ได้กำหนดให้ผู้ที่มีอายุตั้งแต่ 60 ปีขึ้นไป ถือว่าเป็นผู้สูงอายุ (Elderly)
หลักเกณฑ์ในการพิจารณาความเป็นผู้สูงอายุ
พิจารณาจากอายุจริงที่ปรากฏ (Chrological aging)
พิจารณาจากลักษณะการเปลี่ยนแปลงของร่างกาย (Biological aging)
พิจารณาจากลักษณะการเปลี่ยนแปลงทางด้านจิตใจ (Psycho-logical aging )
พิจารณาจากลักษณะบทบาททางสังคม ( Social aging )
ทฤษฎีชราภาพ (Theories of Biological Aging)
ทฤษฎีการถูกกำหนด (Programmed change theories)
การเปลี่ยนแปลงตลอดช่วงชีวิตได้ถูกกำหนดไว้ล่วงหน้าในยีนส์
ทฤษฎีการถูกทำลาย (Random damage, Unprogrammed theories)
ส่วนของร่างกายค่อยๆถูกทำลายเป็นครั้งคราวจากสิ่งแวดล้อม
ทฤษฎีที่สำคัญ
ทฤษฎีโมเลกุล ( Molecular theories )
ทฤษฎีว่าด้วยพันธุกรรม ( Genetic Theory )
การเปลี่ยนแปลงของเซลล์ เชื่อว่า มีความสัมพันธ์กับ พันธุกรรมของแต่ละครอบครัว เช่น ประวัติการเป็นโรคมะเร็งของบุคคลในครอบครัว
ทฤษฎีการกลายพันธุ์ ( Somatic mutation theory )
จำนวนการกลายพันธุ์ที่เพิ่มขึ้นมีผลร้ายต่อยีนส์และโครโมโซม ทำให้จำนวนยีนส์ที่ทำหน้าที่ปกติน้อยลงจนถึงจุดวิกฤต
ทฤษฎีความผิดพลาด ( Error catatrophe)
มีการสะสมของข้อผิดพลาดในขั้นตอนของการสร้างโปรตีนในเซลล์
ทฤษฎีเซลล์ ( Cellular theories )
กล่าวถึงการเปลี่ยนแปลงของโครงสร้างและการทำหน้าที่ของเซลล์เมื่อเวลาผ่านไป มีผลต่อการสร้างสารต่าง ๆ จากเซลล์ เช่น พบว่ามีรงควัตถุ ( lipofuscin, aging pigment )ในเซลล์
ทฤษฎีอนุมูลอิสระ ( The free rsdicals theory )
อธิบายการชราภาพโดยมุ่งเน้นกระบวนการเปลี่ยนแปลงภายในเซลล์ กล่าวว่าการเผาพลาญของเซลล์ตามปกติจะเกิดสารที่เป็นอนุมูลอิสระ
ทฤษฎีบุคคล ( Organismic and systemic theories )
กล่าวถึงกระบวนการชราว่าเป็นการเสื่อมสภาพการทำหน้าที่ของระบบที่เป็นตัวสั่งการสำคัญในร่างกาย
พัฒนาการด้านร่างกาย
ในวัยสูงอายุร่างกายเกิดการเปลี่ยนแปลงในทุกระบบในลักษณะเสื่อมถอย
การเปลี่ยนแปลงภายนอกคือ ผมเปลี่ยนเป็นสีขาวมากขึ้น หรือที่เรียกว่าผมหงอก มีรอยเหี่ยวย่นบนใบหน้า หลังโกง กล้ามเนื้อหย่อนสมรรถภาพ เคลื่อนไหวร่างกายช้าลง การทรงตัวไม่ดี การได้ยินเสื่อมลง
ารเปลี่ยนแปลงภายในร่างกายที่สำคัญคือ ความยืดหยุ่นตัวของเส้นเลือดลดลง มีการเปลี่ยนแปลงของเซลล์ต่างๆ มีการเปลี่ยนแปลงของระดับฮอร์โมนในร่างกาย
พัฒนาการทางด้านอารมณ์
อารมณ์ของผู้สูงอายุยังคงมีอารมณ์รัก ในบุคคลอันเป็นที่รักโดยเฉพาะสมาชิกในครอบครัว
ผู้สูงอายุจะมีความเศร้าโศกอย่างมาก จะมีผลกระทบต่อจิตใจ สุขภาพกาย และพฤติกรรมของผู้สูงอายุค่อนข้างมาก
พัฒนาการทางด้านสังคม
ทฤษฎีพัฒนาบุคลิกภาพของอิริคสัน
ผู้สูงอายุอยู่ในขั้นพัฒนาการขั้นที่ 8 คือความมั่นคงและความหมดหวัง ( integrity vs. despair )
ป็นวัยที่สุขุม รอบคอบ ฉลาด ยอมรับความจริง ภูมิใจในการถ่ายทอดประสบการณ์ให้บุตรหลาน และคนรุ่นหลัง
สังคมของผู้สูงอายุคือสังคมในครอบครัวหรือเพื่อนร่วมวัยแต่จากการที่กลุ่มเพื่อนมีการตายจากกัน หรือต่างคนต่างอยู่ในครอบครัวของตน หรือจากปัญหาสุขภาพกาย
พัฒนาการทางด้านสติปัญญา
เมื่อเข้าสู่วัยผู้สูงอายุ สมองจะฝ่อและมีน้ำหนักลดลง เลือดมาเลี้ยงสมองได้น้อย มีภาวะความดันโลหิตสูง เซลล์ประสาทตายเพิ่มขึ้นและจำนวนเซลล์ลดลงตามอายุ ทำให้สมองเสื่อมหรือถูกทำลายไป
มักพบอาการความจำเสื่อมโดยเฉพาะความจำในเหตุการณ์ปัจจุบัน (recent memory) และความจำเฉพาะหน้า (immediate memory) แต่ความจำในอดีต (remote memory) จะไม่เสีย
ปัญหาในวัยสูงอายุ
ปัญหาด้านสุขภาพกาย
วัยสูงอายุเป็นที่มีความเสื่อมถอยของร่างกายทุกระบบ ปัญหาสุขภาพจึงเป็นปัญหาสำคัญของบุคคลในวัยสูงอายุ มักเกิดการเจ็บป่วยได้ง่าย รุนแรงขึ้น มีภาวะแทรกซ้อนได้ง่าย และกระบวนการหายหรือการฟื้นคืนสภาพค่อนข้างช้า
ปัญหาสุขภาพจิต
จากปัญหาสุขภาพกาย ปัญหาเกี่ยวกับการเปลี่ยนแปลงบทบาททางสังคม ปัญหาค่าใช้จ่าย ค่ารักษาพยาบาลเมื่อเจ็บป่วยผลจากการรักษา ความรู้สึกการเป็นภาระของบุตรหลาน และปัญหาการสูญเสียบุคคลใกล้ชิดอาจส่งผลให้ผู้สูงอายุไม่สามารถปรับตัวรับกับสถานการณ์ดังกล่าวได้ บางรายอาจมีอาการซึมเศร้า (depression) บางรายอาจมีความผิดปกติทางจิตเกิดขึ้นได้
ปัญหาสมาชิกในครอบครัวต่อผู้สูงอายุ
ผู้สูงอายุในสังคมเมืองอาจถูกทอดทิ้งเนื่องจากบุตรหลานแยกครอบครัวออกไป
พยายามปรับตัวให้เข้ากับสภาพสังคมใหม่การเตรียมรับกับความตาย
คลิปวิดิโอ
Link Title