Please enable JavaScript.
Coggle requires JavaScript to display documents.
การตรวจบริเวณช่องท้อง (การดู (หลอดเลือดดำที่โป่งพอง
(Superficial vein…
การตรวจบริเวณช่องท้อง
-
-
-
การเคาะ
การเคาะตับ
-
เพื่อหาขนาดของตับ วิธีตรวจ:ให้เคาะในแนวเส้นกลาง MCL.โดยเริ่มจากหน้าท้องด้านล่างต่ำกว่าสะดือซึ่งมีเสียงโปร่ง ค่อยๆเคาะขึ้นบนจนได้ขอบล่างของตับซึ่งมีเสียงทึบแล้วเคาะจากบริเวณหน้าอกซึ่งมีเสียงโปร่ง ค่อยๆ เคาะต่ำลงจนพบขอบบนของตับ จากนั้นจึงวัดความสูงของตับ(Liver span)
การตรวจสารน้ำในช่องท้อง
การตรวจการเปลี่ยนที่ของเสียงเคาะทึบ (Shifting dullness) หลักการ:สารน้ำจะเปลี่ยนที่ไปอยู่ส่วนที่ต่ำสุดเสมอตามแรงโน้มถ่วง
วิธีตรวจ:ผู้ป่วยนอนหงาย เริ่มเคาะจากสะดือไปด้านข้างทั้งซ้ายและขวา จนถึงแนวเส้นกลางรักแร้ในคนปกติจะเคาะได้เสียงโป่งถ้ามีน้ำในช่องท้องจะได้เสียงทึบจากนั้นให้ผู้ป่วยพลิกตัว บริเวณที่มีอยู่ข้างล่าง ดังนั้นบริเวณเอวข้างบนที่เคยเคาะทึบจะเปลี่ยนเป็นโปร่ง
การตรวจการสั่นสะเทือนของสารน้ำ(Fluid thrill) หลักการ:สารน้ำในช่องท้องจะเป็นตัวนำให้เกิดการสั่นสะเทือน
วิธีตรวจ:ผู้ป่วยนอนง่าย ผู้ตรวจวางมือซ้ายขนานกับหน้าท้องด้านขวาของผู้ป่วย แล้วใช้มือขวาของผู้ตรวจเคาะเบาๆที่ท้องด้านซ้ายถ้ามีน้ำในช่องท้อง ผู้ตรวจจะรู้สึกถึงการสั่นสะเทือนที่ฝ่ามือซ้าย
การคลำ
วิธีการคลำช่องท้อง
การคลำเบาๆหรือตื้นๆ (Light palpation) โดยใช้ปลายนิ้วมือมือวางชิดกัน กดค่อยๆตามบริเวณต่างๆของหน้าท้องและสังเกตสีหน้าผู้ป่วย
อาการแสดงที่ผิดปกติ
Tenderness:กดเจ็บเฉพาะที่หรือทั่งไปแสดงว่ามีพยาธิสภาพของอวัยวะตำแหน่งที่กดเจ็บ กดเจ็บทั่วไปในช่องท้องเรียกว่า Generalized tenderness
Rebound tenderness:รู้สึกเจ็บเมื่อผู้ตรวจเอามือกดลึกๆและปล่อยโดยเร็ว เเสดงว่ามีการอักเสบของ Parietal peritoneum
Rigidity:เป็นการเกร็งของกล้ามเนื้อหน้าท้องตลอดเวลาเมื่อถูกกด แสดงว่ามีการอักเสบที่ parietal peritoneum (แข็งเกร็งเหมือนไม้กระดาน board-like-rigidity พบใน PU perforate)
GuardingหรือSpasm:เป็นการแข็งเกร็งของกล้ามเนื้อหน้าท้อง
*ถ้าเกิดโดยไม่จงใจ แสดงว่ามีการอักเสบของ Visceral peritoneum เมื่อถูกกดบริเวณนั้น กล้ามเนื้อหน้าท้องจึงหดตัว
Murphy's sign :ตรวจในรายที่สงสัยว่ามีถุงน้ำดีอักเสบเฉียบพลัน(Ac.Cholecystitis) โดยใช้มือซ้ายวางบนชายโครงขวาให้นิ้วหัวแม่มือกดลงบริเวณถุงน้ำดีให้ผู้ป่วยหายใจเข้า-ออก ผู้ป่วยจะรู้สึกเจ็บ อาจสะดุ้งหรือกลั้นหายใจไว้เพื่อไม่ให้ถุงน้ำดีเคลื่อนลงมากระทบที่นิ้วมือ แสดงว่ามีการอักเสบเรียกว่า Murphy's sign positive
การคลำลึกๆหรือการคลำโดยใช้สองมือ (Deep/bimanual palpation) เป็นวิธีการที่ใช้ตรวจอวัยวะที่โตกว่าปกติและคลำหาก้อนในช่องท้องดังนี้ ไส้ติ่งอักเสบ Rovsing's sign & Mc Burney's sign
การคลำตับ
วิธีตรวจ:ใช้มือซ้ายรองรับทางด้านหลังผู้ป่วย มือขวาวางราบบนผนังหน้าท้องให้ปลายนิ้วชี้ไปทางศรีษะผู้ป่วยให้ผู้ป่วยงอเข่าขวาเล็กน้อย และหายใจเข้า-ออกลึกๆ ช้าๆทางปากเริ่มคลำจากหน้าท้องด้านขวาล่าง แล้วค่อยๆเคลื่อนขึ้นข้างบนเข้าหาชายโครงจนนิ้วคลำพบขอบตับ
การคลำโดยเกี่ยว(Hooking technique) วิธีตรวจ:ผู้ตรวจยืนทางขวาและหันหน้าไปทางปลายเท้าผู้ป่วยใช้นิ้วกดลงบริเวณใต้ชายโครงขวาแล้วดึงเข้าหาชายโครง ขณะที่ผู้ป่วยหายใจเข้าลึกๆ
การคลำม้าม
วิธีตรวจ:.ใช้มือซ้ายดันจากด้านหลังของผู้ป่วยในระดับชายโครงซ้าย มือขวาวางบนหน้าท้องให้นิ้วตั้งฉากกับชายโครงด้านซ้าย เริ่มคลำที่หน้าท้องด้านล่างซ้าย เพื่อป้องกันการผิดพลาดในรายที่ม้ามโตมากๆ แล้วค่อยๆเลื่อนขึ้นข้างบนจนปลายนิ้วพบขอบม้ามซึ่งยื่นออกมาใต้ชายโครงซ้าย จะสามารถคลำพบม้ามได้เมื่อม้ามโตกว่าปกติอย่างน้อย 3เท่าซึ้งพบในผู้ป่วยที่มี Portal hypertension, Polycythemia , Thalassemia