Please enable JavaScript.

Coggle requires JavaScript to display documents.

บทที่ 2 ลักษณะเฉพาะทางพฤกษศาสตร์, นางสาวพิชญาภา น้อยเงิน เลขที่ 58…

- - - - หั้นสมุนไพรสดให้เป็นแว่นบางๆผึ่งแดดให้แห้ง
      - บดเป็นผงในขณะที่ยายังร้อนแดดอยู่ เพราะจะกรอบและบดได้ง่าย
    - - ใช้ผงยาสมุนไพร ๒ ส่วน ผสมกับน้ำผึ้ง หรือน้ำเชื่อม ๑ ส่วน ตั้งทิ้งไว้ ๒-๓ ชั่วโมง เพื่อให้ยาปั้นได้ง่าย ไม่ติดมือ
      - .
        
        ปั้นยาเป็น ลูกกลมๆ เล็กๆ ขนาดเส้นผ่านศูนย์กลางประมาณ ๑ เซนติเมตร
        เสร็จแล้วผึ่งแดดจนแห้ง จากนั้นอีก ๒ สัปดาห์ ให้นำมาผึ่งแดดซ้ำอีกทีเพื่อป้องกันไม่ให้เชื้อราขึ้นยา
  - - - ปริมาณที่ใช้โดยทั่วไป คือ ๑ กำมือ เอาสมุนไพรมาขดมัดรวมกันเป็นท่อนกลม ยาวขนาด ๑ ฝ่ามือ กว้างขนาดใช้มือกำได้โดยรอบพอดี ถ้าสมุนไพรนั้นแข็ง นำมาขดมัดไม่ได้ ให้หั่นเป็นท่อนยาว ๕-๖ นิ้วฟุต
        กว้าง ๑/๒ นิ้ว ฟุต แล้วเอามารวมกันให้ได้ขนาด ๑ กำมือ
    - - เทน้ำลงไปพอให้น้ำท่วมยาเล็กน้อย (ประมาณ ๓-๔ แก้ว) ถ้าปริมาณยาที่ระบุไว้น้อยมาก เช่น ใช้เพียง ๑ หยิบมือ ให้เทน้ำลงไป ๑ แก้ว (ประมาณ ๒๕๐ มิลลิลิตร) ต้มให้เดือดนาน ๑๐-๓๐ นาที แล้วแต่ว่าต้องการให้น้ำยาเข้มข้น หรือเจือจาง ยาต้มนี้ต้องกินในขณะที่ยายังอุ่นๆ
    - - คือ เครื่องหมายทำด้วยเส้นดอกไม้ไผ่หรือหวายเส้น
      - การแพทย์แผนไทยเชื่อว่า การปักเฉลวจะทำให้รู้ว่าเป็นหม้อยา ไม่ใช่หม้อข้าวหรือแกง ช่วยใก้ฤทธิ์ยาไม่เสื่อมสภาพและป้องกันคุณไสย ป้องกันการเติมอย่างอื่นลงในยา
  - - - ปกติใช้สมุนไพรแห้งชงโดยหั่นต้นสมุนไพรสดให้เป็นชิ้นเล็กๆ บางๆ แล้วผึ่งแดดให้แห้ง ถ้าต้องการให้ไม่มีกลิ่นเหม็นเขียว ให้เอาไปคั่ว เสียก่อนจนมีกลิ่นหอม
    - - ใช้สมุนไพร ๑ ส่วน เติมน้ำเดือดลง ไป ๑๐ ส่วน ปิดฝาตั้งทิ้งไว้ ๑๕-๒๐ นาที
  - - - ปกติใช้สมุนไพรแห้งดอง โดยบดต้นไม้ยาให้แตกพอหยาบๆห่อด้วยผ้าขาวบางหลวม ๆ เผื่อยาพองตัวเวลาอมน้ำ
    - - เติมเหล้าโรงให้ทั่วห่อยาตั้งทิ้งไว้ 7 วัน
  - - - นำสมุนไพรสดๆ มาตำให้ละเอียดหรือจนกระทั่งเหลว ถ้าตัวยาแห้งไป ให้เติมน้ำลงไปจนเหลว
    - - คั้นเอาน้ำยาจากสมุนไพรที่ตำไว้นั้นมารับประทาน
  - - - ใช้สมุนไพรสด ตำให้แหลกที่สุดให้พอเปียก แต่ไม่ถึงกับเหลวถ้ายาแห้ง ให้เติมน้ำหรือเหล้าโรงลงไป
    - - เมื่อพอกยาแล้ว ต้องคอยหยอดน้ำให้ยาเปียกชื้นอยู่เสมอ เปลี่ยนยาวันละ ๓ ครั้ง